Anayasa değişiklik paketindeki o 3 madde hemen yürürlüğe girecek

Anayasa değişiklik paketi sandıktan 'Evet'le çıktı. Değişikliklerin büyük çoğunluğu 3 Kasım 2019'da hayata geçecek. Ancak 18 maddelik o teklifin 3 maddesi hemen hayata geçecek.

TÜRKİYE, 17 Nisan 2017 Pazartesi, 09:13
Anayasa değişiklik paketindeki o 3 madde hemen yürürlüğe girecek

Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi için yapılan 18 maddelik Anayasa değişikliği oylaması yüzde 51.4 ile kabul edildi. Kabul edilen düzenlemeler içerisinde 3 madde hemen yürürlüğe girecek. Hakimler Savcılar Kurulu, 30 gün içerisinde yeniden yapılandırılacak, askeri yargının kaldırılması hemen yürürlüğe girecek ve Cumhurbaşkanı'nın partiye üyelik hakkı da hemen uygulanabilecek.

O düzenlemelerden en önemlisi, partili cumhurbaşkanlığı. Anayasa'nın 101. maddesi değiştirildi. O maddede yer alan "Cumhurbaşkanı seçilenin varsa partisi ile ilişiği kesilir" ifadesi kaldırıldı.

Yeni düzenleme ile Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın kurucusu olduğu AK Parti'ye dönüşünün önü açıldı.

Anayasa değişikliğiyle hemen hayata geçecek bir diğer düzenleme, Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun yapısıyla ilgili. Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun adı, Hakimler ve Savcılar Kurulu olarak değişti.

Üye sayısı 23'ten 13'e, daire sayısı da 3'ten 2'ye düşecek. HSK'nın Adalet Bakanı ve müsteşarı kurulun doğal üyesi olarak kalacak. 4 üyeyi cumhurbaşkanı seçecek, 7 üye ise, Meclis tarafından seçilecek.

Üyeler, 4 yıl için seçilecek, süresi biten üyeler bir kez daha seçilebilecek. Kurulun yeni üyeleri 30 gün içinde seçilecek.

Anayasa Mahkemesi'ndeki 2 askeri üyenin görevine son verilecek. Üye sayısı 17'den 15'e indirilecek.

 

Anayasa değişikliği metninde yer alan düzenlemeler özetle şöyle:

Madde: 'Yargının bağımsızlığı' ilkesine 'tarafsızlık' da eklendi.

2. Madde: 550 olan milletvekili sayısı 600'e çıkarıldı.

3. Madde: 25 olan milletvekili seçilme yaşı 18'e indi. Milletvekili adaylık şartlarından 'askerliğini yapmış olmak' çıkarıldı. 'Askerlikle ilişiği olmayanlar' (gençlerden askerlik çağına gelmemiş veya gelmişse erteletmiş olanlar) milletvekili adayı olabilecek.

4. Madde: 4 yıl olan genel seçim dönemi 5 yıla çıkarıldı. Böylece milletvekillerinin görev süresi cumhurbaşkanına eşitlendi. Bu hak mevcut milletvekillerini kapsamayacak. TBMM ve cumhurbaşkanı seçimi aynı gün yapılacak. Cumhurbaşkanı seçiminin birinci turunda yüzde 50.01 çoğunluk sağlanamazsa ikinci oylamada sadece cumhurbaşkanı seçimi yapılacak.

5. Madde: Bakanlar Kurulu ifadesiyle birlikte Kanun Hükmünde Kararname kavramı çıkarıldı. Meclis'in af çıkarmasıyla ilgili nitelikli çoğunluk sayısı 330'dan 360'a yükseldi.

 

6. Madde: Meclis'in denetim yollarından gensoru ve sözlü soru kaldırıldı. Seçilmeye engel suçtan Yüce Divan'da mahkum olmadığı sürece hiçbir bakan ve hükümet 5 yıl boyunca düşürülemeyecek. TBMM İçtüzüğü'ndeki 'yazılı soruların 15 gün içinde cevaplanması' kuralı Anayasa'ya taşındı.

7. Madde: 'Cumhurbaşkanı seçilenin partisi ile ilişiği kesilir' kuralı kaldırıldı. Bu düzenleme hemen uygulanacak. Siyasi parti gruplarının yanı sıra, son seçimde toplam oyları yüzde 5'i bulan partiler veya en az 100 bin seçmen de Cumhurbaşkanı adayı gösterebilecek.

8. Madde: Cumhurbaşkanının 'Devlet Başkanı' unvanı yazıldı. Devlet organlarının uyumlu çalışmasını 'gözetme' işlevi, 'temin eder' ifadesiyle güçlendirildi. Cumhurbaşkanı, bakanlıkların yeniden yapılandırılması ve yürütmeyle ilgili konularda kararnameler çıkaracak. Anayasa'da özel olarak kanunla düzenlenmesi hükmedilen konularda kararname çıkarılamayacak.

9. Madde: Cumhurbaşkanının yargılanabilmesi için Meclis'te 301 imzayla soruşturma önergesi verilmesi, 360 gizli oyla soruşturma açılması ve 400 gizli oyla Yüce Divan'a gönderme kararı alınması gerekiyor. Yüce Divan'da seçilmeye engel bir suçtan mahkûm edilen cumhurbaşkanının görevi sona eriyor. Yüce Divan'ın verdiği ceza veya suç türü milletvekili seçilme şartlarına engel oluşturmuyorsa cumhurbaşkanı göreve devam edebiliyor. Cumhurbaşkanı görevi bittikten sonra aynı şartlarda yargılanabilir.

10. Madde: Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar, cumhurbaşkanı tarafından milletvekili seçilme niteliği taşıyanlar arasından atanacak. Yardımcılar ve bakanlar, görevleriyle ilgili suçlamalarda cumhurbaşkanı ile aynı şartlarda yargılanacak. Görev dışında iddia olunan suçlamalarda ise milletvekillerinin dokunulmazlık haklarına sahip olacaklar. Bakanlar, milletvekilleri arasından atanırlarsa TBMM üyelikleri sona erecek. Cumhurbaşkanının yokluğunda vekil olarak görevlendirdiği bir yardımcı, tüm yetkileri kullanma hakkına sahip olacak.

11. Madde: Meclis 360 milletvekilinin oyuyla seçimlerin yenilenmesine karar verebilecek. Bu halde genel seçim ile Cumhurbaşkanı seçimi birlikte yapılacak. Cumhurbaşkanı Meclis'in yenilenmesine karar verebilecek.

Ancak bu durumda kendisi de yeniden seçime katılmayı göze alacak. Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi halinde cumhurbaşkanının görevden geçirdiği süre 'dönem' sayılmayacak.

12. Madde: Olağanüstü Hal durumu cumhurbaşkanınca ilan edilecek. OHAL'in süresi en fazla 6 ay olacak ve karar aynı gün TBMM'nin onayına sunulacak. Cumhurbaşkanının OHAL'de çıkaracağı kararnameler, 'temel hakları sınırlayamaz, kanunla düzenlenen konuları kapsayamaz' gibi sınırlamalara bağlı olmayacak. OHAL kararnameleri Meclis'e sunulacak ve 3 ay içinde karara bağlanmazsa kendiliğinden yürürlükten kalkacak.

13. Madde: Savaş hali dışında askeri yargılama kaldırıldı. Disiplin mahkemeleri dışında askeri mahkeme kurulamayacak.

14. Madde: Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu, Hakimler ve Savcılar Kurulu oldu. Üye sayısı 22'den 13'e, daire sayısı 3'ten 2'ye düşürüldü. Bu madde hemen uygulanacak. Kurulun başkanı olan Adalet Bakanı ve doğal üye müsteşar dışındaki 4 üyeyi de cumhurbaşkanı atayacak, 7 üyeyi de Meclis seçecek. Meclis seçiminde birinci oylamada 400, ikinci oylamada 360 çoğunluk aranacak. Yine seçilmezse en çok oyu alan iki aday arasında kura çekilecek. Üyeler 4'er yıllık sürelerle 2 dönem görev yapabilecekler.

15. Madde: Ülke bütçesini cumhurbaşkanı hazırlayarak Meclis'e sunacak. Bütçenin çıkarılamaması halinde yeni bütçe kabul edilinceye kadar bir önceki yılın bütçesi yeniden değerleme oranına göre artırılarak uygulanacak.

16. Madde: Bu tek maddeyle 36 maddede değişiklik yapıldı ve 21 madde kaldırıldı. Anayasa'daki başbakan ve Bakanlar Kurulu ifadeleri çıkarıldı. Cumhurbaşkanlığı Devlet Denetleme Kurulu'nun yetkisine 'idari soruşturma' açmak ve denetim alanına TSK eklendi. Jandarma Genel Komutanı MGK'dan çıkarıldı. Anayasa Mahkemesi'nin üye sayısı 17'den 15'e inecek.

17. Madde: Cumhurbaşkanı ve TBMM'nin birlikte seçildiği ilk sandık 3 Kasım 2019'da kurulacak. Ancak bu tarihten önce Meclis seçim kararı alırsa yeni parlamentonun yanı sıra Cumhurbaşkanı seçimi de yapılacak. Anayasadaki "Seçim kanunlarında yapılan değişiklikler 1 yıl içinde uygulanmaz" ilkesi, ilk çifte seçimde geçerli olmayacak. TBMM'nin 6 ay içinde yeni sisteme yönelik tüm yasal düzenlemeleri yapması ve içtüzüğünü buna uyarlaması gerekiyor.

18. Madde: Cumhurbaşkanı istediği anda partiye üye olabilecek. Yürütme yetkisi, temel hakların durdurulması, kişi hürriyetleri, TBMM'nin görevleri, kararname çıkarma yetkisi, gensoru, soruşturma, sıkıyönetimin kaldırılması, OHAL ilanı, bütçe hazırlanması gibi genel hükümler, birlikte yapılacak seçimin ardından uygulanacak.

Kaynak: Diğer

GÜNCEL
Bursa bıçak sırtı! İşte seçim anketleri sonuçları... Aktaş mı, Bozbey mi önde?
Avrasya Araştırma İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa, Antalya, Adana, Aydın, Balıkesir, Hatay ve Deni...
ASAYİŞ
Bursa'da üniversite öğrenci genç evine giderken neye uğradığını şaşırdı!
Bursa'da Panayır Mahallesi'nde, evine giden üniversite öğrencisine, fidan çiftliğine ait bir köpe...
ASAYİŞ
Bursa'da 20 yaşındaki genci öldüren travesti hakkında flaş gelişme!
Bursa Çekirge Caddesi'nde yol verme yüzünden tartıştığı Can Görkem Bayraktar'ı bıçaklayarak öldü...
EKONOMİ
Kredi kartına borcu olanlara iki müjde birden!
Ziraat Bankası, 31 Aralık itibariyle ekstrede yer almayan geleceğe dönük kredi kartı taksitlerini...
GÜNCEL
Bursa'da drift yapan kamyonet sürücüsüne ağır ceza
Bursa'da bir kamyonet sürücüsünün yağışlı havada trafikte seyir halindeyken drift atması cezasız ...
GÜNCEL
Uludağ'da telesiyej arızası! Çok sayıda kişi mahsur kaldı...
Kış turizminin önemli merkezlerinden Uludağ'da 3 telesiyejde mahsur kalan 11 tatilci, kısa süre i...
Almanya'dan Bursa'ya balık yemeye geliyorlar
Lise öğrencisi genç kız ölü bulundu! Annesi ve 2 abisi gözaltında
Bursa dahil 11 ilde terör operasyonu! Sayı 25'e çıktı
Bursa Fetih Müzesi'nde selfie patlaması!

En Çok Okunan Haberler

Bursa'da deprem!

Bursa yine sallandı. Kandilli Rasathanesi'nden yapıl...

Bursa'da 'makas' dehşeti! Tekme ve yumruklar...

Bursa'da alkollü sürücü makas atarak ilerlerken, ayn...

Bursa'daki Suriyeli şirket sayısı açıklandı!

Bursa'da 160 bin civarında Suriyelinin geçici koruma...

AK Parti'nin Bursa adayları tanıtıldı! MHP'y...

Bursa'da AK Parti'nin merakla beklenen ilçe belediye...

Saldırgan köpekler üzerine doktora yapan tek...

Uludağ Üniversitesi Veteriner Fakültesi İç Hastalıkl...

Bursa'daki depremin etkisi sosyal medyaya bö...

Bursa'nın merkez üssü Mudanya ilçesinde meydana gele...

Bursa'da araç yayalara çarptı! Çok sayıda ya...

Bursa'nın Gemlik ilçesinde iki otomobil, yağış neden...

Bursa'da dönerci cinayeti: 'Parayı vermeyinc...

Bursa'da 3 yıl önce aracının önünde uğradığı silahlı...

Bursa'nın dört ilçesinde okullar tatil!

Bursa'da yoğun kar yağışıyla birlikte öğrencilerin g...

Bursa'da yaşlı kadına ve eşine saldırdığı id...

Bursa'da aracına yolcu olarak binen ve kapı yüzünden...

Bursa'da şoför ile yolcular arasındaki kavga...

Bursa'da 2 gün önce özel halk otobüsü şoförü, 'düğme...

Bursa'da başıboş köpek dehşeti! Lise öğrenci...

Kayseri'nin Hacılar ilçesinde köpeklerin saldırısı s...

Bursalılar dikkat! Kar tekrar geliyor! İşte ...

Meteoroloji'den alınan hava durumu raporuna göre paz...

Kar ulaşımı felç etti! Bursa bağlantılı yoll...

Bilecik'te etkili olan yoğun kar yağışı nedeniyle, Y...

Bursa'da faciadan dönüldü, sürücü şoka girdi!

Bursa'da içinde 15 ton döküm demir bulunan TIR dorse...