Rıfat Ilgaz vefatının 25. yılında anılıyor

Roman, şiir ve öykü yazarı Rıfat Ilgaz, vefatının 25. yılında çeşitli etkinlilerle anılıyor.

KÜLTÜR-SANAT, 07 Temmuz 2018 Cumartesi, 14:16
Rıfat Ilgaz vefatının 25. yılında anılıyor

Hababam Sınıfı eserinin yazarı, usta edebiyatçı Rıfat Ilgaz bundan 25 yıl önce aramızdan ayrıldı. 

RIFAZ ILGAZ KİMDİR?

Tam adı Mehmet Rıfat Ilgaz olan usta yazar, 7 Mayıs 1911'de Kastamonu'da dünyaya geldi. İlk ve orta okul eğitimini Kastamonu'da tamamlayan Ilgaz, yatılı olarak öğrenim gördüğü Muallim Mektebi'nden 1930 yılında mezun oldu.
Şiir yazmaya öğrencilik yıllarında başlayan Ilgaz, 1936'da Gazi Eğitim Enstitüsünde edebiyat eğitimi de alarak, 6 yıl süreyle Gerede, Akçakoca, Gümüşova'da ilkokul öğretmenliği yaptı.
Ilgaz, daha sonra İstanbul'a tayin olarak Karagümrük Ortaokulunda ve Nişantaşı Lisesinde Türkçe öğretmeni olarak görev yaptı.

İlk şiiri "Sevgilimin Mezarında"yı 15 yaşında kaleme alan Ilgaz'ın eserleri 1940'da "Çığır", "Oluş", "Ulus", "Güneş", "Yücel", "Varlık", "Hamle" ve "Yeni İnsanlık" gibi birçok dergide yayımlandı.

Felsefe eğitimi de alan Ilgaz, yine 1940'lı yıllarda Hasan Tanrıkut, Sabahattin Kudret Aksal, Salah Birsel'le tanıştı. Ömer Faruk Toprak ile 1942'de "Yürüyüş Dergisi"ni çıkaran Ilgaz, bu dergide Orhan Kemal, Sait Faik Abasıyanık, Cahit Irgat, İbrahim Abdülkadir Meriçboyu, Nazım Hikmet gibi şairlerle birlikte çalıştı.

Ilgaz'ın ilk şiir kitabı "Yarenlik" ise 1943'te edebiyatseverlerle buluşurken, 1944'te yazdığı "Sınıf" adlı şiir kitabından dolayı 6 ay hapis cezası aldı. Serbest bırakıldıktan sonra da öğretmenlik yapmaya devam etmek isteyen Ilgaz, çeşitli nedenlerden dolayı 1946'da öğretmenlikten ayrıldı ve gazetecilik yapmaya başladı.

Yazılarında ve yaşamında toplumcu gerçekçi bir çizgi devam ettirmeye çalışan Ilgaz'ın 1953'te yazdığı "Devam" adlı kitabı da toplatıldı. Yazıları ve şiirleri nedeniyle kovuşturmaya tabi tutulan Ilgaz, yaklaşık 5 buçuk yıl mahkumiyet alsa da hem hastalığından dolayı hem af kapsamına girdiği için cezasının bir kısmını yattı.

Rıfat Ilgaz, Aziz Nesin ve Esat Adil gibi isimlerle "Gerçek Gazetesi"ni, sonrasında ise "Yığın Dergisi"ni çıkarırken, "Markopaşa" adlı mizah dergisinde de yazı işleri müdürlüğü yaptı. Necati Sözen'in sahibi olduğu "Adembaba" dergisinde 1952'de yazmaya başlayan usta yazar, o dönemde popüler olan "Dolmuş", "Külah" ve "Taş" gibi mizah dergilerinde yazıları yayımlandı.

Ilgaz, aynı zamanda 1952-1960 yılları arasında Tan gazetesinde düzeltmen, dizgici ve röportaj yazarı olarak çalıştı. Daha sonra Dolmuş Dergisi'nde "Stepne" takma adıyla "Hababam Sınıfı", "Bizim Koğuş" ve "Don Kişot" eserlerini dizi olarak yayınladı.

Asıl ününü, 1959'da Türkiye'deki eğitim sistemini eleştirmek amacıyla hazırladığı "Hababam Sınıfı" adlı kitapla kazanan Rıfat Ilgaz'ın bu romanı 1966'da oyunlaştırılarak Ulvi Uraz Tiyatro Topluluğu tarafından sahnelendi.

Aynı oyun yine 1969'da İstanbul Tiyatrosu'nda sahneye koyuldu ve Ertem Eğilmez'in yönetmenliğinde 1975 yılında beyaz perdeye aktarıldı.

"Vatan", "Demokrat İzmir", "Yeni Gün", "Yeni Ulus" gazeteleri ile "Akbaba" dergisinde de yazılar yazan Ilgaz, sonra Sınıf Yayınları'nı kurdu ve kendi kitaplarını buradan yayımladı. Basın Şeref Kartı'nı ise 1970'de alan Ilgaz, 1974'te emekli oldu ve doğum yeri olan Cide'ye yerleşti.

12 Eylül 1980 darbesinde de gözaltına alınan Ilgaz, "Yıldız Karayel" adlı eseriyle 1982'de Madaralı Roman ve Orhan Kemal Roman ödüllerini, "Ocak Katırı Alagöz" ile de 1987'de Ömer Faruk Toprak Şiir ödülünü aldı.

Ömrü boyunca roman, hikaye, anı, tiyatro ve çocuk şiirleri alanında birçok eser veren Rıfat Ilgaz, 7 Temmuz 1993'te İstanbul'da vefat etti, Zincirlikuyu mezarlığına defnedildi.

Eserlerinden bazıları ise şöyle:

Şiir: "Yaşadıkça", "Devam", "Üsküdar'da Sabah Oldu", "Soluk Soluğa", "Karakılçık", "Uzak Değil", "Güvercinim Uyur mu", "Kulağımız Kirişte", Çocuk Bahçesi (çocuk şiirleri)

Hikaye: "Radarın Anahtarı", "Don Kişot İstanbul'da", "Kesmeli Bunları", "Al Atını", "Palavra", "Bunadı Bu Adam", "Tuh Sana", "Çalış Osman Çiftlik Senin", "Hababam Sınıfı Uyanıyor", Hababam Sınıfı Baskında", "Hababam Sınıfı Sınıfta Kaldı"

Roman: "Hababam Sınıfı", "Bizim Koğuş", "Karadeniz'in Kıyıcığında", "Karartma Geceleri", "Meşrutiyet Kırahathanesi", "Apartıman Çocukları", "Hoca Nasrettin ve Çömezleri"

Tiyatro: "Hababam Sınıfı", "Hababam Sınıfı Baskında", "Hababam Sınıfı Sınıfta Kaldı", "Çatal Mata Kaç Çatal", "Abbas Yola Giden"

Hatıra: "Kırk Yıl Önce Kırk Yıl Sonra", "Yokuş Yukarı", "Biz de Yaşadık"

Çocuk Edebiyatı: "Bacaksız Kamyon Sürücüsü", "Bacaksız Okulda", "Bacaksız Paralı Atlet", "Öksüz Civciv", "Küçükçekmece Okyanusu", "Cankurtaran Yılmaz", "Kumdan Betona"

KÜLTÜR-SANAT
Bursa Devlet Tiyatrosu'nda yeni sezon heyecanı!
Bursa'da tiyatronun amiral gemisi, devlet tiyatroları, yeni sezona hazırlanıyor. 2 Ekim'de 'Üç K&...
GÜNCEL
MHP Bursa İl Başkanı Coşkun'dan Suriyeli çıkışı! 'Acil önlem alınmalı'
Suriyeli göçmenler konusunda acil önlem alınması gerektiğini belirten MHP Bursa İl Başkanı Kurtul...
ASAYİŞ
Bursa'da yürek yakan kaza! 13 yaşındaki tarım işçisi çocuk eldivenini almak isterken...
Bursa'nın Yenişehir ilçesinde bir aracın çarptığı 13 yaşındaki tarım işçisi çocuk ağır yaralandı....
GÜNCEL
3. Havalimanıyla ilgili flaş açıklama! Tarih verildi...
3. Havalimanı'nı inşaatında çalışan işçilerin çalışma koşullarından dolayı eylem başlatması üzeri...
MAGAZİN
Gülperi dizisi 2. yeni bölüm fragmanı yayınlandı!
İlk bölümü ile izleyicilerden tam not alan SHOW TV'nin yeni dizisi Gülperi'nin 2. bölüm fragmanı...
DÜNYA
Düşen uçakla ilgili İsrail'den Rusya'ya jet yanıt!
Rusya Savunma Bakanlığı'nın, düşen uçaklarının Esed güçleri tarafından vurulduğunu, sorumlusunun ...
Kılıçdaroğlu'ndan Erdoğan'a İş Bankası yanıtı!
İş Bankası'ndan Cumhurbaşkanı Erdoğan'a yanıt
Gülperi dizisi 2. yeni bölüm fragmanı yayınlandı!
Nihat Doğan hakkında flaş karar!

En Çok Okunan Haberler

Bursa'daki hastanede sağlık skandalı! Soruşt...

Kamu hastanelerinde, usulsüz işlemler ayyuka çıktı. ...

Bursa'da alkollü şahıs, belediye çalışanına ...

Bursa'da belediyeye ait servis aracını durdurarak şo...

Bursa'da yürek yakan kaza! 13 yaşındaki tarı...

Bursa'nın Yenişehir ilçesinde bir aracın çarptığı 13...

Şahan Gökbakar Bursa'yı Afrika'ya çevirdi

Şahan Gökbakar, fenomen tiplemesi Recep İvedik'in Af...

Akaryakıtta indirim! Pompa fiyatlarına yansı...

Akaryakıt ürünlerinin fiyatında indirim meydana geld...

Bursa'da doktor kalbine yenik düştü!

 Bursa Çekirge'deki özel bir hastanede görev ya...

Kutlucan Holding'den eğitime büyük destek

Muş Eğitim ve Hizmet Vakfı Başkanı Zafer Yıldız ile ...

Bursa'daki çiftlik yangınında binlerce tavuk...

Bursa'nın İnegöl ilçesinde bir çiftlikte elektrik ko...

Meteoroloji'den Marmara için uyarı geldi!

Meteoroloji'den yapılan açıklamada, Marmara Bölgesi'...

Bakan Varank açıkladı! Bursa'da kasım ayında...

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Varank, "Sanayicilerimiz ...

Liseli kızı önce bıçakladı, sonra da boğdu! ...

Burdur'un Ağlasun ilçesinde, yılbaşı akşamı erkek ar...

MHP Bursa İl Başkanı Coşkun'dan Suriyeli çık...

Suriyeli göçmenler konusunda acil önlem alınması ger...

Dolar ne kadar oldu? İşte son durum

Dolar/TL sabah saatlerinde 6.37'ye, euro 7.46'ya yük...

Bursa'daki eğlence mekanında korku dolu anla...

Bursa'daki bir eğlence mekanının altında bulunan dep...

MİT'te FETÖ operasyonu! Çok sayıda gözaltı var

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, MİT Sinyal İstihbara...