Rıfat Ilgaz vefatının 25. yılında anılıyor

Roman, şiir ve öykü yazarı Rıfat Ilgaz, vefatının 25. yılında çeşitli etkinlilerle anılıyor.

KÜLTÜR-SANAT, 07 Temmuz 2018 Cumartesi, 14:16
Rıfat Ilgaz vefatının 25. yılında anılıyor

Hababam Sınıfı eserinin yazarı, usta edebiyatçı Rıfat Ilgaz bundan 25 yıl önce aramızdan ayrıldı. 

RIFAZ ILGAZ KİMDİR?

Tam adı Mehmet Rıfat Ilgaz olan usta yazar, 7 Mayıs 1911'de Kastamonu'da dünyaya geldi. İlk ve orta okul eğitimini Kastamonu'da tamamlayan Ilgaz, yatılı olarak öğrenim gördüğü Muallim Mektebi'nden 1930 yılında mezun oldu.
Şiir yazmaya öğrencilik yıllarında başlayan Ilgaz, 1936'da Gazi Eğitim Enstitüsünde edebiyat eğitimi de alarak, 6 yıl süreyle Gerede, Akçakoca, Gümüşova'da ilkokul öğretmenliği yaptı.
Ilgaz, daha sonra İstanbul'a tayin olarak Karagümrük Ortaokulunda ve Nişantaşı Lisesinde Türkçe öğretmeni olarak görev yaptı.

İlk şiiri "Sevgilimin Mezarında"yı 15 yaşında kaleme alan Ilgaz'ın eserleri 1940'da "Çığır", "Oluş", "Ulus", "Güneş", "Yücel", "Varlık", "Hamle" ve "Yeni İnsanlık" gibi birçok dergide yayımlandı.

Felsefe eğitimi de alan Ilgaz, yine 1940'lı yıllarda Hasan Tanrıkut, Sabahattin Kudret Aksal, Salah Birsel'le tanıştı. Ömer Faruk Toprak ile 1942'de "Yürüyüş Dergisi"ni çıkaran Ilgaz, bu dergide Orhan Kemal, Sait Faik Abasıyanık, Cahit Irgat, İbrahim Abdülkadir Meriçboyu, Nazım Hikmet gibi şairlerle birlikte çalıştı.

Ilgaz'ın ilk şiir kitabı "Yarenlik" ise 1943'te edebiyatseverlerle buluşurken, 1944'te yazdığı "Sınıf" adlı şiir kitabından dolayı 6 ay hapis cezası aldı. Serbest bırakıldıktan sonra da öğretmenlik yapmaya devam etmek isteyen Ilgaz, çeşitli nedenlerden dolayı 1946'da öğretmenlikten ayrıldı ve gazetecilik yapmaya başladı.

Yazılarında ve yaşamında toplumcu gerçekçi bir çizgi devam ettirmeye çalışan Ilgaz'ın 1953'te yazdığı "Devam" adlı kitabı da toplatıldı. Yazıları ve şiirleri nedeniyle kovuşturmaya tabi tutulan Ilgaz, yaklaşık 5 buçuk yıl mahkumiyet alsa da hem hastalığından dolayı hem af kapsamına girdiği için cezasının bir kısmını yattı.

Rıfat Ilgaz, Aziz Nesin ve Esat Adil gibi isimlerle "Gerçek Gazetesi"ni, sonrasında ise "Yığın Dergisi"ni çıkarırken, "Markopaşa" adlı mizah dergisinde de yazı işleri müdürlüğü yaptı. Necati Sözen'in sahibi olduğu "Adembaba" dergisinde 1952'de yazmaya başlayan usta yazar, o dönemde popüler olan "Dolmuş", "Külah" ve "Taş" gibi mizah dergilerinde yazıları yayımlandı.

Ilgaz, aynı zamanda 1952-1960 yılları arasında Tan gazetesinde düzeltmen, dizgici ve röportaj yazarı olarak çalıştı. Daha sonra Dolmuş Dergisi'nde "Stepne" takma adıyla "Hababam Sınıfı", "Bizim Koğuş" ve "Don Kişot" eserlerini dizi olarak yayınladı.

Asıl ününü, 1959'da Türkiye'deki eğitim sistemini eleştirmek amacıyla hazırladığı "Hababam Sınıfı" adlı kitapla kazanan Rıfat Ilgaz'ın bu romanı 1966'da oyunlaştırılarak Ulvi Uraz Tiyatro Topluluğu tarafından sahnelendi.

Aynı oyun yine 1969'da İstanbul Tiyatrosu'nda sahneye koyuldu ve Ertem Eğilmez'in yönetmenliğinde 1975 yılında beyaz perdeye aktarıldı.

"Vatan", "Demokrat İzmir", "Yeni Gün", "Yeni Ulus" gazeteleri ile "Akbaba" dergisinde de yazılar yazan Ilgaz, sonra Sınıf Yayınları'nı kurdu ve kendi kitaplarını buradan yayımladı. Basın Şeref Kartı'nı ise 1970'de alan Ilgaz, 1974'te emekli oldu ve doğum yeri olan Cide'ye yerleşti.

12 Eylül 1980 darbesinde de gözaltına alınan Ilgaz, "Yıldız Karayel" adlı eseriyle 1982'de Madaralı Roman ve Orhan Kemal Roman ödüllerini, "Ocak Katırı Alagöz" ile de 1987'de Ömer Faruk Toprak Şiir ödülünü aldı.

Ömrü boyunca roman, hikaye, anı, tiyatro ve çocuk şiirleri alanında birçok eser veren Rıfat Ilgaz, 7 Temmuz 1993'te İstanbul'da vefat etti, Zincirlikuyu mezarlığına defnedildi.

Eserlerinden bazıları ise şöyle:

Şiir: "Yaşadıkça", "Devam", "Üsküdar'da Sabah Oldu", "Soluk Soluğa", "Karakılçık", "Uzak Değil", "Güvercinim Uyur mu", "Kulağımız Kirişte", Çocuk Bahçesi (çocuk şiirleri)

Hikaye: "Radarın Anahtarı", "Don Kişot İstanbul'da", "Kesmeli Bunları", "Al Atını", "Palavra", "Bunadı Bu Adam", "Tuh Sana", "Çalış Osman Çiftlik Senin", "Hababam Sınıfı Uyanıyor", Hababam Sınıfı Baskında", "Hababam Sınıfı Sınıfta Kaldı"

Roman: "Hababam Sınıfı", "Bizim Koğuş", "Karadeniz'in Kıyıcığında", "Karartma Geceleri", "Meşrutiyet Kırahathanesi", "Apartıman Çocukları", "Hoca Nasrettin ve Çömezleri"

Tiyatro: "Hababam Sınıfı", "Hababam Sınıfı Baskında", "Hababam Sınıfı Sınıfta Kaldı", "Çatal Mata Kaç Çatal", "Abbas Yola Giden"

Hatıra: "Kırk Yıl Önce Kırk Yıl Sonra", "Yokuş Yukarı", "Biz de Yaşadık"

Çocuk Edebiyatı: "Bacaksız Kamyon Sürücüsü", "Bacaksız Okulda", "Bacaksız Paralı Atlet", "Öksüz Civciv", "Küçükçekmece Okyanusu", "Cankurtaran Yılmaz", "Kumdan Betona"

GÜNCEL
Bursa'nın 5 yıllık gelecek stratejisi hazırlanıyor!
Bursa Büyükşehir Belediyesi'nin 2020-2024 stratejik plan çalışmaları hız kesmeden sürüyor. P...
SİYASET
Erdoğan'ın sandığından Yıldırım, Yıldırım'ın sandığından İmamoğlu çıktı!
23 Haziran seçimlerinin kazananı resmi olmayan sonuçlara göre Millet İttifakı adayı Ekrem İmamoğl...
YAŞAM
Meteoroloji'den önemli uyarı! Bursa kavrulacak...
Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nden alınan son hava durumu tahminlerine göre ülke genelinde sıcaklık...
GÜNCEL
Başkan Alinur Aktaş'ı hüzünlendirdi! 'Yaşanmasını asla arzu etmeyeceğim üzücü bir olay...'
Bursa'nın Mudanya ilçesinde bir sürücünün çarparak yaraladığı köpeğe Büyükşehir ekipleri sahip çı...
SİYASET
Bakan Akar, parti liderleriyle görüşecek
Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar, bugün MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, CHP Genel Başkanı Kemal...
SİYASET
YSK Başkanı Güven açıkladı! İşte İmamoğlu ve Yıldırım'ın oy oranları
YSK Başkanı Sadi Güven, yenilenen İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı seçimi sonuçlarına iliş...
AK Parti Gemlik'in yeni başkanı belli oldu
Mudanya trafiği havadan görüntülendi!
Bursa'da 2. kattan düşen çocuk ağır yaralandı!
Büyük aşk sona erdi!

En Çok Okunan Haberler

Çiftler için Yargıtay'dan flaş karar! 'Koca ...

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, eşe 'salak, manyak, koc...

Bursa'da uyumaya hazırlanan çifte ikinci şok...

Bursa'da bir eve giren giren hırsız, ev sahiplerinin...

İl Seçim Kurulu, resmi olmayan İstanbul seçi...

Yüksek Seçim Kurulu (YSK) kararı doğrultusunda yenil...

7,7 büyüklüğündeki depremle sarsıldılar

Endonezya'nın Maluku eyaletinde, 7,7 büyüklüğünde de...

İstanbul meydanlara döküldü!

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığını resmi olma...

Bursa'da bu da oldu! Polis bisikletin özelli...

Bursa'nın İnegöl ilçesinde elektrikli bisiklete poli...

Meclis Başkanı Şentop'tan İmamoğlu'na tebrik...

TBMM Başkanı Mustafa Şentop, resmi olmayan sonuçlara...

YSK Başkanı Güven açıkladı! İşte İmamoğlu ve...

YSK Başkanı Sadi Güven, yenilenen İstanbul Büyükşehi...

Gözler Silivri'de...Gezi davası başlıyor!

Gezi Parkı iddianamesinde suçlanan 16 şüphelinin yar...

Erdoğan'ın sandığından Yıldırım, Yıldırım'ın...

23 Haziran seçimlerinin kazananı resmi olmayan sonuç...

Başkan Alinur Aktaş'ı hüzünlendirdi! 'Yaşanm...

Bursa'nın Mudanya ilçesinde bir sürücünün çarparak y...

LGS sonuçları açıklandı

Milli Eğitim Bakanlığınca Liselere Geçiş Sistemi (LG...

Bakan Akar, parti liderleriyle görüşecek

Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar, bugün MHP Genel Ba...

Kara Kuvvetleri'nde FETÖ operasyonu! Çok say...

Kara Kuvvetleri Komutanlığı'ndaki Fetullahçı Terör Ö...

Meteoroloji'den önemli uyarı! Bursa kavrulac...

Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nden alınan son hava dur...