İznik Gölü neden çekiliyor?

H. Gül KOLAYLI 19 Eylül 2018 Çarşamba, 06:49

Dün İznik Gölü Çakırca Mahallesi kıyısında suların çekildiği kamuoyuna yansıdı.

Yöre halkıyla yaptığım çeşitli görüşmelerde Çakırca kadar olmasa da aynı kıyı hattında bulunan Çakırlı ve Keramet Mahallesi kıyılarında da çekilme olduğu bilgisine ulaştım... Çakırca'da sahilin daha sığ olduğunu ve çekilmenin bu yüzden daha fazla olduğunu söylediler.

 Keramet'ten gölde balıkçılık yapan H. S. şunları söyledi:

 "Karşı kıyıdaki Cargill çok su çekiyor. Zeytinciler olarak biz de su çekiyoruz. Bir de kirletiyoruz. Zeytinleri ilaçlıyoruz, gübre atıyoruz. Yağmurla göle gidiyor. Zeytin salamura suları da göle karışıyor. İlik balığı, kepekleme artık çıkmıyor. Sonradan göle atılan gümüş balığı, İsrail sazanı var. Geçen sene İsrail sazanlarında da toplu ölümler olmuştu."

İznik CHP İlçe Başkanı Asiye Çalışkan ile görüştüm:

"Bu aslında hep gündeme getirdiğimiz bir konu. İznik Gölü'nde zaman zaman çekilme yaşanıyor. Bu yıl kuraklık vardı, yeterince yağmur yağmadı. Düzensiz sulama, fabrikaların çektikleri sular, gölü besleyen yer altı sularındaki azalma etkili."

CARGİLL'İN ÇEKTİĞİ SU

Ardından Doç. Dr. Ertuğrul Aksoy ile görüştüm; o da başta Cargill olmak üzere sanayi tesislerinin çektiği suya, çiftçilerin düzensiz sulamasına dikkat çekti:

 "Cargill yılda 1 milyon 200 bin metreküp su çekiyor. Atık sularını Karsak deresine verdiği yönünde bir bilgi var. Gemlik Gübre kamu kurumuyken İznik Gölü'nden 2,5 milyon metreküp su çekecek bir boru hattı olduğu söyleniyordu. Hat aktifleştirilmişse bütün su ihtiyacını gölden çekiyordur..."

'MUTLAKA SU YÖNETİMİ PLANI YAPILMALI'

Ardından da şu önerileri gündeme getirdi

"Mutlaka optimum su yönetimi planlanmalı. Salma sulama değil, damla sulama, yağmurlama sistemine geçilmeli. Bu hem biyolojik hem fiziksel hem de kimyasal kirliliği önemli ölçüde önleyecektir. Suyun tasarruflu kullanımı önemli.

 Gölün canlılığını koruyabilmesi için sanayi ve evsel ihtiyaçlara yönelik su çekiminin denetlenmesi şart. Bunun için de su yönetimi şart. Orman Su İşleri'ne ve DSİ'ye ciddi iş düşüyor."

Doç. Dr. Aksoy, Gemlik Gübre ile ilgili ayrıntıları Kimya Mühendisleri Odası eski Başkanı Ali Uluşahin'in bilebileceğini söyleyince onu da aradım, şunları söyledi:

"Mevsim koşulları gereği gölü besleyen akarsularda ve yer altı sularında azalma oldu. Buna sanayi tesislerinin çektiği sular da eklenince gölde çekilme yaşanabiliyor. Gemlik Gübre Fabrikası, İznik Gölü'nden su çekiyor.

 Miktarını tam tahmin etmek zor. Atık suyu da göle deşarj ediyor. Cargill de çok büyük miktarda su çekiyor. Gölde acil su kullanımı eylem planının yapılması şart..."

CARGİLL'DEN GÖL KIYISINA YENİ ETANOL TESİSİ

 DOĞADER Başkanı Caner Gökbayrak da Cargill'e dikkat çekti:

"Cargill kurulurken, günde 6 bin ton su kullanılacağı söylenmişti. O yıllarda Orhangazi'nin günlük su kullanımı o kadardı. Zaten İznik Gölü kapalı havza gölü. Yer üstü kadar yer altı su kaynaklarından beslendiği biliniyor. Cargill zaman içerisinde kapasite artırımına gitti. Şimdi de Etanol tesisleri yapılmak isteniyor. Tesisler büyütülüyor. Dava açılacak."

Cargill'de süren hukuk mücadelesi birkaç nesli eskitecek bu gidişle! Son günlerde Tek-Gıda İş'e üye olan işçilerin işten atılması ve direnişle gündeme gelen Cargill'de onlarca davalık sürece şimdi de Etanol Tesisleri davaları eklenecek.

'GÖL KENARI TESİSLE DOLARDI'

Gökbayrak, İznik Gölü kıyısındaki sanayileşme konusunu gündeme getirdi:

"Endüstri tesisleri su kullanmadan üretim yapamaz. Asil Çelik de Cargill kadar olmasa bile su kullanıyor. Göle 100 metre mesafede birinci derece koruma alanında Zeytin İşleme Tesisi'ne olumlu ÇED raporu verildi. Dava açtık, kazandık.

 Çok fazla su kullanacak olan kâğıt fabrikası yapılacaktı, ona da olumlu ÇED raporu verilmişti. Üstelik de çok zehirli olan atık suları da göle verecekti. Dava açıldı, kazanıldı.

 Biz dava açmasaydık İznik Gölü'nün kenarı tesislerle dolardı. Sölöz üstündeki barajın kapasitesi de yükseltildi. Onu da İznik Gölü'ndeki çekilmenin nedenleri arasında sayabiliriz."

BAKANLIKTAN ÇED'E YÜZDE 99,5 OLUMLU ONAY!

Caner Gökbayrak çok ilginç bir bilgiyi de paylaştı:

"1992'den beri Bakanlığın verdiği ÇED raporlarını araştırmıştık, yüzde 98,5 olumlu verildiğini görmüştük, yeniden Çevre ve Şehircilik Bakanlığı verilerinden yararlanarak araştırdık, yüzde 99,5'a dayandığını gördük..."

İznik Gölü korunamazsa ne olur?

Gökbayrak diyor ki:

"Su azalır, oksijen azalması yaşanır, balık ölümleri oluşur. Tarımsal ya da sanayi kaynaklı su kullanımı; göle deşarj edilen fabrika atıkları, tarımsal atıklar gibi kirlilik kaynaklarıyla birleşince göl çekilmekle kalmayıp zamanla ölebilir..."

KARAAĞIZ KÖYLÜLERİNE GEÇMİŞ OLSUN!

Büyükorhan'ın Karaağız Mahallesi'nde yapılması planlanan biyokütle enerji santrali yapılmayacak. Dün CHP Milletvekili Erkan Aydın müjdeyi verdi:

"Bursa Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu, alanda korunması gerekli taşınmaz kültür varlıkları 'Tümülüs, Antik Yol ve Mezarlık Alanı'  tespit ederken, kurulması planlanan santral projesinin yasa ve mevzuat kapsamında uygun olmadığı kanaatine vardı."