Kadın ihracatçıların artırılması

H. Gül KOLAYLI 12 Haziran 2019 Çarşamba, 06:03

"UPS Türkiye Kadın İhracatçı Programı" kapsamında düzenlenen bölge toplantısı Mercure Hotel'de gerçekleşti. Proje Kadın UPS, Emeğini Değerlendirme Vakfı (KEDV), Türkiye Kadın Girişimciler Derneği (KAGİDER) iş birliğinde ve ilgili bakanlıkların desteği ile hayata geçiyor...

Toplantıya katılan UPS Türkiye Genel Müdürü Burak Kılıç ile konuşup proje hakkında bilgi aldım...  Birleşmiş Milletler'in kadın ihracatçılara yönelik programını hayata geçirmek üzere KAGİDER ve KDEV ile birlikte yola çıktıklarını anlattı...

Ve amaçlarını şöyle özetledi:

"Amaç kadın müteşebbislerimizi, girişimcilerimizi ihracat konusunda bilgilendirmek, cesaretlendirmek ve harekete geçirmek...

Türkiye'de kadınların istihdama katılımı yüzde 34,4 düzeyinde. Gelişmiş ülkelere baktığınızda kadın istihdamının yüzde 50 olduğunu görürsünüz. Ülkemizin kalkınması için kadınların da istihdama katılması gerekiyor. Proje kapsamında ilk toplantımızı İznik'te gerçekleştirdik, ardından Hatay, Van, Manisa, İstanbul, Gaziantep'te gerçekleştirdik. Denizli, İstanbul ve İzmir'de de geniş katılımlı eğitim toplantıları düzenleyeceğiz..."

Her projenin bir hedefi vardır... Burak Kılıç, UPS Kadın İhracatçı Programı'nın hedefi için şunu söyledi;

"Hedef 2020 sonuna kadar 10 bin kadın ihracatçı yetiştirmek..."

Bu iddialı söylemin içini ise şöyle doldurdu:

"500 kadına eğitim verdik..."

ETSY'DE DÜKKÂN AÇAN İZNİKLİ KADIN GİRİŞİMCİLER

Peki, programa katıldıktan sonra ihracata başlayan kadın girişimci ya da girişimciler var mıydı? Sordum, anlattı:

"Her gittiğimiz yerde farklı kapılar açılıyor. Umutluyuz. Sonuç aldık. Programda başarı hikâyeleri de anlatılacak. Mesela İznik'te üç kız kardeşin kurduğu Sultans Of Files şirketi var. ETSY'de dükkânlarını açtılar ve ilk ihracata yönelik satışlarını da yaptılar..."

(ETSY online bir satış platformu. Yurt dışına satış yani ihracat yapmak isteyen kadın girişimciler için ideal bir platform. ETSY yapısı Amazon ve eBay'e benziyor ama onlardan farklı olarak özellikle el işi ürünlerine odaklanıyor. Ürün kategorisi arasında el işi ürünleri, sanat eserleri, kâğıt ürünler, antikalar gibi farklı şeyler yer alıyor...)

Kadın dernekleri ve kadın kooperatiflerinin en büyük sorunu ürettikleri ürünleri satabilecek mecraları bulamamaları...

Burak Kılıç, kadın girişimciliğinde kooperatifleşmenin önemine dikkat çekti ve Ticaret Bakanlığı Kooperatifler Genel Müdürlüğü'nün de projeye katkı verdiğini anlattı. 

Ve UPS hakkında da bilgi verdi:

"UPS Türkiye pazarına 1988 yılında girdi. Bugün dünyada 220 ülkede faaliyet gösteriyor, dünyada 434  bin, Türkiye'de ise 2 bin çalışanı var. Edirne'den Hakkari'ye 81 ilde hem yurt içi hem de yurt dışı ekspres paket, kargo taşımacılığı, tedarik zincirleri çözümleri ve depolama hizmetleri sunuyoruz..."

UPS olarak kadınlara yönelik pek çok sosyal projede yer aldıklarına değinen Burak Kılıç sektörün erkek egemen bir yapısı olmasına karşın UPS Türkiye yönetim kadrosunun yüzde 35'inin kadın olduğunu söyledi. Dünyadaki ortalamayı sordum; şaşırtıcı bir yanıt aldım; dünyada yüzde 25'miş.
Projede yer alan Kadın Emeğini Değerlendirme Vakfı'ndan (KEDV) Emine Gökçe Yanık ile de görüştüm. 

KADIN EMEĞİNİ DEĞERLENDİRME VAKFI
Kadın alanındaki ilk vakıf olan KEDV'in 1986 yılında kadınların ekonomik durumlarını ve yaşam kalitelerini iyileştirmek amacıyla kurulduğunu ve tabandaki kadınların kadın yoksulluğuna karşı mücadelede aktif rol alması için çalıştıklarını söyledi.

Yanık, 1999 Marmara Depremi sonrasında 2000'li yılların başında kadın örgütlenmesinde kadın kooperatiflerini öngördüklerini anlattı.

SİMURG Kooperatifler Birliği 2014 yılında kadın kooperatiflerinin sosyal ve ekonomik etkilerini artırılması ve güç birliği, bilgi ve deneyim paylaşımı, dayanışma amacıyla kurulmuş...  Sekreteryasını KEDV'in yürüttüğü Birlik'in kurucuları ise Kartal, Bahçelievler, Biga, Karabiga, Balçova ve İpek Yolu Kadın Çevre Kültür ve İşletme Kooperatifleri...
Biga Kadın Kooperatifi Başkanı Necla Pastırmacı ile tanıştım; "Kooperatifi 2005 yılında kurduk. Kreşimiz var, kafeteryamız ve Pazar yerimiz bir de üretim atölyemiz var" dedi. Güzel işler başarmışlar...

AYLİN YILDIZ; DERNEKTEN KOOPERATİFE

2,5 yıl önce Karacabey Belediye Başkanı Ali Özkan'ı ziyaret ettiğimizde ilçede çiftçilik yapan toprak sahibi kadınlarla da tanışmıştım. Onlardan biri de Aylin Yıldız'dı. Başkan Özkan, ilçede köy kadın derneklerinin faaliyete geçmesini desteklediklerini söylemişti. Henüz kadın derneği kurulmamıştı, Aylin Yıldız'ın Dağkadı köy kadınlarını dernek çatısı altında toplama hazırlıkları vardı...

Dün gördüm ki Aylin Yıldız dernek kurmakla kalmamış, hızını alamamış, bir adım daha atarak kadın kooperatifi kurmuş...

Aylin Yıldız, Başkan Ali Özkan'ın derneği çok desteklediğine vurgu yaptı ve şunları söyledi:

"Biz bir adım daha ileriye gitmek istedik ve Ocak 2019'da kooperatifimizi kurduk. Tüm Karacabey köylerini kapsamasını istedik. Bunun için de adımızı Karacabey Dağkadı Üreten Kadınlar Tarımsal Kalkınma Kooperatifi koyduk. Bizde her türlü ürün var. Köylünün tarlada kalan ürünlerini değerlendiriyoruz..."

Yani, elma sirkesinden domates salçasına, her türlü reçele dek pek çok ürünü kimyasal katkı olmadan üretiyorlar. Bundan sonrasında ise sanayi ekipmanlarıyla daha seri üretime geçmeyi hedefliyorlar. Etkinlikte bir tüketim kooperatifi başkanı olan İsmail Kaya ile de tanıştım. Kendisi başlı başına bir yazı konusu olduğundan başka bir gün sizlerle paylaşacağım...

Türkiye son günlerde itelenmiş, ötelenmiş kooperatifçiliği yeniden keşfetti. Aslında üretici /üretim kooperatifleri kadar tüketici / tüketim kooperatifleri de çok önemli. Hem sürdürülebilirlik yani kooperatiflerin ayakta kalması açısından hem de halkın ucuz ve güvenilir gıdaya erişimi açısından çok önemli... Amma velakin burası Türkiye. Gıda tekelleri bu işe nasıl bir çomak sokar işte orası muamma!