'Türkiye'de deprem beklenen öncelikli yerler'

H. Gül KOLAYLI 07 Mart 2019 Perşembe, 06:09

1-7 Mart tarihleri arası Deprem Haftası... Depremi genelde Deprem Haftası'nda, 12 Ağustos, 12 Kasım'da hatırlıyoruz. Ancak, son dönemde deprem kendini hatırlatıyor... Zira bölgemizde son birkaç aydır depremler oldukça yoğunlaştı. Hatta Deprem Haftası'nda bile Karacabey açıklarında 4,1 büyüklüğünde deprem oldu ve Bursa da dâhil tüm civar illerden hissedildi...

İstanbul Teknik Üniversitesi Maden Fakültesi emekli öğretim üyelerinden Jeofizik Yüksek Mühendisi Prof. Dr. Ahmet Övgün Ercan'ı pek çok kez TMMOB, yerel yönetimler başta olmak üzere çeşitli kuruluşların düzenlediği panel ve seminerlerden tanıyorum. Sosyal medya sayfasını da dikkatle izliyorum. Son paylaşımları ve Deprem Haftası nedeniyle kendini aradım, görüştüm...

'İMRALI BAŞ MI VERİYOR?'

4 Mart'ı 5 Mart'a bağlayan gece gerçekleşen Karacabey açıklarındaki deprem için "İmralı depremi baş mı veriyor?" sorusunu yönelterek şu açıklamada bulunuyor:

"11 kilometre derinde, granit katmanı içinde M4,1 büyüklüğünde küçük bir deprem Gemlik Körfezi ağzında, Mudanya'nın kuzey-batısında, İmralı adasının güney batısında olmuştur. Sarsıntı 5 saniye sürmüş, Mudanya, Bandırma, İmralı, Gemlik'ten çokça duyulmuştur. Bu deprem, sanki burada beklediğim M6,3 ile M6,5 arası bir büyüklükte bir depremin belirteci gibi.

Şu kuşkusuz ki burası gergin. Armutlu yarımadası Esenköy'e kadar gelen kırık sanki, İmralı adasının güneyinden Bandırma-Erdek'e yöneliyor gibi. Göreceğiz..."

1900 YILINDAN BERİ 90 BİN KİŞİ ÖLDÜ

Prof. Dr. Ercan, Türkiye'deki depremlere yönelik ise şu bilgileri paylaşıyor:

"1900 yılından beri Türkiye'de olan yıkıcı deprem sayısı 115'tir. Ortalama yıkıcı deprem büyüklüğü M5,5- M6,5-M7,5 Richter olan depremlerle yaklaşık 90 bin kişi ölmüş, 300 bin kişi yaralanmış, 575 bin konut yıkılmış ya da oturulmaz duruma gelmiştir. Yıkılan yapı başına ölen kişi sayısı 6,3 kişidir.

Depremlerle kişi yitimi ortalama 770'tir. Her büyük depremin Türkiye'ye çıkışı 5-20 milyar dolardır. Türkiye'nin 1900-2019 yılları arasında gördüğü en büyük depremler; 1939 Erzincan M7,9, 1953 Yenice-Gönen M7,4, 1999 Gölcük M7,5'tir. "


Türkiye'de deprem üreten kırıkları tek tek anlatan Prof. Dr. Ercan'ın şöyle bir saptaması var:

"Ayrıca yeryüzünde, Türkiye'de depremlerin 30 yıllık bir artış dönemselliği vardır. Bu yineleme sürerse Türkiye 2019-2032 yılları arasında yeniden yoğun deprem oluşum süresine girecektir."

BURSA'YI DOĞRUDAN VE DOLAYLI ETKİLEYECEK DEPREMLER

Prof. Dr. Ahmet Övgün Ercan'ın sayfasında yayınladığı "Türkiye'de deprem beklenen öncelikli yerler" listesinde ilk dörtteki depremler ise Bursa'yı doğrudan ya da dolaylı etkileyecek olanlar...

Övgün Hoca'nın yayınladığı listenin tamamı sayfaya sığmadığından ilk 15'ini köşeme alıyorum. Merak edenler, Prof. Dr. Ahmet Övgün Ercan'ın sosyal medya sayfasında listenin tamamına ulaşabilir.

1. GEMLİK-İZNİK Kuzey Anadolu Kırığı Güney Kolu; deprem üretme aralığı 15-95 yıl. Beklenen en büyük deprem 7,8.

2. Kuzey Marmara (İSTANBUL-TEKİRDAĞ) Kuzey Anadolu Kırığı; deprem üretme aralığı 30-104 yıl. Beklenen en büyük deprem 7,3. Bunu 6,3 - 6,7 ile 7-7,2'lik iki depremle boşaltabilir. Son ürettiği en büyük deprem 7,3 Mürefte (9 Ağustos 1912)

3. MUDANYA-MANYAS-İNEGÖL BURSA Kuzey Anadolu Kırığı güney kolu; Yenice, Gönen, Uluabat kırığı deprem üretme aralığı 100 yıl. Beklenen en büyük deprem 7,5. Son ürettiği büyük deprem 7,4 Yenice-Gönen (18 Mart 1953)

4. SAKARYA ÇUKURU (KOCAELİ-ADAPAZARI-DÜZCE-BOLU) Kuzey Anadolu Kırığı; deprem üretme aralığı 7-30 yıl. Beklenen en büyük deprem 7,8. Son ürettiği büyük deprem 7,4 Gölcük (17 Ağustos 1999)

5. ÇANKIRI (KASTAMONU) Kuzey Anadolu Kırığı; deprem üretme aralığı 20-90 yıl. Beklenen en büyük deprem 8,0. Son ürettiği en büyük deprem 6,9 Çerkeş (12 Ağustos 1943)

6. AMASYA-TOKAT KAF ve Ezine Kırıkları; deprem üretme aralığı 15-140 yıl. Beklenen en büyük deprem 8.0. Son ürettiği en büyük deprem 7.2 Ladik (26 Kasım 1939)

7. ERZİNCAN-TUNCELİ Kuzey Anadolu Kırığı; deprem üretme aralığı 10-55 yıl. Beklenen en büyük deprem 8,0. Son ürettiği en büyük deprem 7,9 Erzincan (25 Aralık 1939)- 6.8 Erzurum 1992.

8. Güney Kafkasya (ERZURUM-KARS-ARDAHAN) Kuzey Anadolu Kırığı- ERZURUM Kırığı; deprem üretme aralığı 5-40 yıl. Beklenen en büyük deprem 7,3. Son ürettiği en büyük deprem Horasan (30 Ekim 1983)

9.ERMENİSTAN- GÜRCİSTAN Doğu Anadolu Kırığı; deprem üretme aralığı 7-45 yıl. Son ürettiği en büyük deprem 7,2 Erivan.

10. BİNGÖL-MUŞ KAF ve Doğu Anadolu Kırığı; deprem üretme aralığı 30-40 yıl. Beklenen en büyük deprem 7,0. Son ürettiği en büyük deprem 6,9 Varto (19 Haziran 1966)

11. AĞRI-IĞDIR, Çaldıran, Doğu Beyazıt Kırıkları; deprem üretme aralığı 30-75 yıl. Beklenen en büyük deprem 7,5. Son ürettiği en büyük deprem 7,5 Çaldıran (24 Kasım 1976)

12. VAN-ERCİŞ, Erciş Kırığı; deprem üretme aralığı 10-130 yıl. Beklenen en büyük deprem 7,6. Son ürettiği en büyük deprem 6,3 Malazgirt.

13. DİYARBAKIR (Kuzey) Güneydoğu Anadolu Bindirmesi; deprem üretme aralığı 50-125 yıl. Beklenen en büyük deprem 7,0. Son ürettiği en büyük deprem 6,8 Lice (6 Eylül 1975)

14. HAKKARİ-ŞIRNAK Kuzey Güneydoğu Anadolu Bindirmesi ve Yüksekova Kırığı; deprem üretme aralığı 60 yıl. Beklenen en büyük deprem 7,2. Son ürettiği en büyük deprem, 7,2 Hakkari (6 Mayıs 1930)

15. ELAZIĞ-MALATYA-ADIYAMAN (Doğu Anadolu ve Sürgü Kırığı); deprem üretme aralığı 20-100 yıl. Beklenen en büyük deprem 6,9. Son ürettiği en büyük deprem 5,6 Sürgü (6 Haziran 1986)