UEDAŞ yatırımları ve planlama

H. Gül KOLAYLI 11 Aralık 2015 Cuma, 08:54

YeniDönem Gazetesi yönetici ve köşe yazarları olarak dün Uludağ Elektrik Dağıtım AŞ (UEDAŞ) Genel Müdürü  Mesut Efe'nin konuğuyduk... Toplantıya UEDAŞ Kurumsal İletişim Müdürü Yusuf Ziya Yüce de katıldı...

UEDAŞ, Türkiye'deki 21 dağıtım şirketinden biri ve Genel Müdür Mesut Efe'nin dediğine göre de Türkiye'nin 4. Büyük dağıtım şirketi.

UEDAŞ'ın faaliyetleri üzerine yaptığımız konuşmalarda en çok elektrik kablolarının yer altına alınması  gündeme geldi.

Mesut Efe, özellikle kent merkezinde trafiği aksatacak alanlarda çalışmanın pek kolay olmadığına, bunun için Büyükşehir Belediyesi'nden izin alınması gerektiğine değindi ve dedi ki:

"Bölgede kapasite artırımı için Atatürk Caddesi'ni geçen sene kesmemiş gerekiyordu. BUSKİ kazılarıyla eşitlendik. Bir gecede bitirmek zorundaydık. Kent merkezinde yer altına alınma işlemleri için günlerce çalışmamız gerekiyor..."

 

30 YILLIK EKONOMİK ÖMÜR

Enerji sektöründeki yatırımlara 30 yıllık ekonomik ömür biçildiğine dikkat çekti ve şunları söyledi:

". Çalışma yaparken, yatırımın otuz yıllık ekonomik ömrünü göz önüne almak zorundayız.

Çalışma yapacağımız bölgede planlama yapılmışsa, yapılaşma bitmişse, kaçak yapılaşma yoksa,  şebekeyi yer altına alma çalışması yapıyoruz...

Ama kaçak yapılaşmanın olduğu bölgelerde beklemek zorundayız. Mesela Şirinevler Mahallesi'nde şebeke bitik. 22 bin direk değiştirdik. Ancak yer altı şansı hiç yok. Zira plan değişiklikleri söz konusu. Plan değişiklikleri tamamlanmadan, bizim bir şey yapmamız mümkün değil... "

KONYA, KAYSERİ: SORUNSUZ

Peki, elektrik dağıtım şirketlerinin sorunsuz çalıştığı il var mıydı Türkiye'de?

Açıkçası Mesut Efe'nin yok demesini beklerken "Konya ve Kayseri" dedi... Ardından da ekledi:

"Bu iki şehir planlama açısından mükemmel.

Sorunsuz ve elektrik işletmeleri çok rahat yatırımlarını yapabiliyorlar. Kaçak yapılaşma bir sorun. Bakın komşu komşunun külüne muhtaçtır deniyor, komşusunun kaçak yapısına elektrik çekiyor.

 Siz bölgeye ihtiyacına binaen 10 birim elektrik veriyorsunuz. 15 birim çekiliyor. Trafo yanıyor. Böyle de bir sorun var. Planı, imarı bir kere yapıyorsunuz, yatırımlarınızı bir kez dizayn ediyorsunuz. Sonrasında sorun yaşamıyorsunuz...."

 

800 BAŞVURU / 13 LİSANS

Öte yandan... Bölgede HES; Rüzgar ve Güneş Enerjisi  gibi alternatif enerji kaynakları için başvurunun başlangıç noktası olarak UEDAŞ'a yapıldığını ve Bakanlık ile UEDAŞ ve firma arasındaki yazışmalara dayalı oldukça uzun bir bürokratik sürecin olduğunu öğrendik...

Mesut Efe'nin verdiği bilgilere göre, HES; RES; GES ağırlıklı 800 lisans başvurusu  varmış...

Bunlar arasında şimdiye kadar lisans alan firma sayısı 13...

Bölgede Güneş Enerjisi Santrali lisansı alabilen ilk kuruluş ise Gürsu Belediyesi !.. 

 

YATIRIM ARTIŞI / TARİFELER

Mesut Efe "UEDAŞ'ta  işin olmazsa olmazı müşteri memnuniyeti. Bölgede şebeke istenilen evsafta değil.  

2 milyar 500 milyon liralık yatırım gerekiyor. İyi niyet çerçevesinde yapılan yatırımların iyileştirilmesi için caba gösteriyoruz.

Çalışmalara en sorunlu yerlerden başlıyoruz. Bizden önceki dönemde kamu yatırımları 151 milyon lirayken, 2011-2015 döneminde, yıllık 112 milyon liralık yatırım aldım, 690 milyon liralık yatırım yaptık. 

2016-2020 3. dönemi için yıllık 350 milyon liralık yatırım talebinde bulunduk. EPDK tarife modeli yapıp çalışmalarını sürdürüyor. Vereceği yatırım 21 dağıtım şirketini ilgilendiriyor... "

Açıkçası pek anlamamıştım...

Yatırım iyi bir şeydi, EPDK niye vermiyordu ki! Yatırımlar vatandaşa zam olarak mı dönüyordu... Sordum...

Evet öyleymiş... (Bir diğer husus ise  eğer yanlış anlamadıysam, yatırım bedellerinin on yıl içerisinde, her yıl onda bir olmak kaydıyla dağıtım şirketlerine geri verilerek sıfırlanması.)

 

20 YILLIK MASTIR PLAN

Mesut Efe, "Bursa da dahil, Çanakkale, Balıkesir ve Yalova büyüme potansiyeli olan iller. Hem kapasite artırımı hem de ekonomik ömrü tamamlanan altyapının yenilenmesi söz konusu. Biz 5, 10, 20 yıl sonrası projeksiyonu  için mastır plan çalışmasını tamamladık.

Peki Ortadoğu'daki gelişmeler nedeniyle olası bir doğalgaz kesiminde elektrik dağıtımı etkilenir miydi? Şöyle yanıtladı:

"Bizim belirleyebileceğimiz bir politika değil. Geçmişte doğalgaz kesintileri nedeniyle elektrik kesildi. Artık doğalgazla çalışan santraller karlı olmadığından kapanıyor. HES, RES, GES kapasitesinde önemli artış var.  Türkiye elektrik üretiminde doğalgazın yeri azalıyor. Doğalgaz kısıtlamasında diğer santraller devreye girer. "

 

AFETLER VE ELEKTRİK DAĞITIMI

Mesut Efe altyapıda iyileştirmeler nedeniyle arızalarda yüzde 80 düşüş olduğunu anlatırken, afetlerle ilgili sorumuza ise şöyle yanıt verdi:

"31 Aralık'ta kar yağışı, ardından lodos ve tekrar kar yağışı yaşandı 2015'te.  Afetti. En son 30 yıl önce 136 km hızla lodos esmiş. Şebeke sıkıntılıydı.

Yollar tıkandı. Ulaşım imkanı kalmadı. O tür zamanda tüm personeli yani 2 bin 600 kişiyi sokağa çıkarsanız, çağrı merkezini 53'ten 5 bin 300'e çıkartsanız imkansız, yetemiyorsunuz. Sonuçta yaşanan afet, vatandaşın daha anlayışlı olmasını bekliyorsunuz...

Bakın, Balıkesir'de 17 ilçe ve 1 belde 10 gün elektriksizdi. Sadece 1 direk dikilecekti. Teknoloji bitmişti, araç yoktu. Gidemiyorlardı. Tek yol kalmıştı, en eski yöntem,  personel ağacı sırtladı, yürüyerek taşıdılar. Ve sorun bu şekilde çözüldü."