Koza Han’ın huzuru kaçmış

N. Nuri YAVUZ 06 Şubat 2017 Pazartesi, 06:35

 

Huzuru parayla satamazsınız ama huzuru korursanız para kazanırsınız!

İnsan bazen bir melodide, bazen bir bebeğin kokusunda, yeşilin maviye yansıdığı bir manzara karşısında, çok eskileri anımsatan bir lezzeti tattığında, annesinin yanağını okşayan dokunuşunda, bir kelebeğin kanat çırpışında, bazen de bir mekanda huzur bulur.

Benim, Bursa'daki birkaç huzur duraklarımdan biridir Koza Han.

Özgün mimarisi ve yüzlerce yıllık zamana tanıklığıyla insanlarla efsaneler anlatır bu mekan.

Kapıdan her girene 'huzura hoş geldiniz' diyen bir yapı düşünsenize.

İşte Koza Han böyle bir yapı benim için.

Orada bol köpüklü sade bir kahve içmek ya da sıcak simit ile çayı katık etmek, yahut dondurmalı sıcak helvayı kaşıklamak, etrafta gördüklerime hikayeler uydurmak olmazsa olmazlarım arasındadır.

Ortada tüm mekanın kalbi gibi duran şadırvan ve sekiz yüzlü mescit... Mekanın zarafetine zarafet katan ağaçlar... Masadan masaya dolaşan kediler... Kuşlar... Kahve kokusu... Yerdeki taşlar... Duvarlara dokunduğunuzda hissettiğiniz kadifemsilik...

Asırlarca ipeğin işlendiği bu mekanın ruhu da ipek gibidir...

Fakat bu büyük saflık, bugünlerde ticari hırslarla kirletilmeye çalışılıyor.

Ahilik kültüründen, ticari etikten uzak yaklaşımlar olduğu konuşuluyor.

Mekanın avlusunda bulunan çay işletmelerinden birinin kapıldığı ticari hırsın bütün Koza Han'ın huzurunu kaçırdığı ifade ediliyor.

Avluda küçük bir dükkanda tarihi bir lezzet olarak dondurmalı helva satan bir dükkan var.

O dükkanın önünde de iki sini ve etrafında birkaç taburelik bir yeri var. Müşteriler aldıkları helvaları orada tadıyor. O helvacı çay satmıyor. Müşterileri çay istediğinde avludaki herhangi bir ocaktan çay satın alabiliyor.

Ama hemen dükkanın önünde bir sürü masası bulunan çay, kahve gibi içecek ve türlü yiyecek satan çay işletmesi, müşterilerinin o helvacıdan helva alıp kendi masalarında yemesine müsaade etmiyor. Sebebi ise 'Aynı helvayı kendilerinin de satması' imiş.

Öte yandan o çay işletmesi sahibi ve elemanları, kendi müşterilerine helva sattığı için helvacıya da bağırıp çağırıyormuş...

Bunu duyduğumda o kadar utandım ki yüzlerce yıllık bir ticari geleneğin böylesine ucuzlaştırılması adeta midemi bulandırdı.

O mekanın huzuruna, ipeksi ruhuna yakıştıramadım!

Bursa Tarihi Çarşılar ve Hanlar Birliği'nin konuya müdahale etmesi gerektiğini düşünüyorum. Şayet birliğin, bu ticari ahlaktan uzak davranışı durdurmaya gücü yetmiyorsa Büyükşehir'in, bölgenin UNESCO Dünya Mirasi Listesi'nde yer aldığını göz önünde bulundurarak konuya müdahale etmesi gerekiyor.

Düşünsenize bir İngiliz geliyor söz konusu kafenin masasına oturuyor. Çocuğunu o helvacıdan helva almaya gönderiyor. Çocuk helvayı alıp geldiğinde garson İngiliz'e 'Hop onu burada yiyemezsin' diyor. İngiliz 'neden' diye soruyor. Garson 'O helvayı bizden almadın. Biz de satıyoruz. Burada oturacaksan bizden alacaksın' diyor.

Ben, buna bir İngiliz nasıl bir cevap verir tahmin edemedim. İşte turistik fiyasko diye buna denir.

Bugün artık tüm AVM'lerde  bile restoranlar arasında ürün servisi serbestken, Koza Han gibi bir ahlakın kalesi olan mekanda bu ahlakın duvarlarını yıkanların bulunması kabul edilemez!..

Ümit ederim, bu yakışıksız duruma el atılır ve Koza Han'da yeniden huzur tahsis edilir.

Son olarak yine...

Huzuru parayla satamazsınız ama huzuru korursanız para kazanırsınız!

***

Ne oldu ne olacak?

Geçen haftanın gündeminden başlıklar:

  • Dış ticarette 2016 rakamları belirlendi. İhracat yüzde 0,9 düşüşle 142,6 milyar dolar, ithalat yüzde 4,2 düşüşle 198,6 milyar dolar olarak gerçekleşirken, dış ticaret açığı ise yüzde 11,7 azalarak 56 milyar dolar oldu.
  • Turizm gelirleri 2016 yılında yüzde 29,7 azaldı ve 22,1 milyar dolar seviyesinde kaldı. Kişi başı ortalama harcama 705 dolar olarak hesaplandı.
  • Ocak 2017 ihracatı yüzde 15 artışla 10 milyar 528 milyon dolar olurken, son 49 ayın artış rekoru kırıldı. Bursa, yüzde 30,9'luk ihracat artışı performansıyla sıralamadaki ikinciliğini korudu.
  • Maliye Bakanı Naci Ağbal, 2017'de hiçbir şekilde vergi artışı planı olmadığını açıkladı.
  • Elektrikli ev aletleri ve beyaz eşyaların yüzde 6,7 olan ÖTV oranı 30 Nisan'a kadar sıfırlandı. Mobilyaların yüzde 18 olan KDV oranı da 30 Nisan'a kadar yüzde 8 olarak uygulanacak.
  • Yıllık enflasyon tüketici fiyatlarında yüzde 9,22, yurt içi üretici fiyatlarında yüzde 13,69 oldu. Ocakta en yüksek fiyat artışı, yüzde 92,71 ile kabakta gözlendi.

***

Bu haftanın gündeminden başlıklar:

  • Türkiye-Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Karma Ekonomik Komisyonu (KEK) 9. Dönem Toplantısı, Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek ve BAE Ekonomi Bakanı Sultan bin Said Al Mansuri'nin eş başkanlığında 6-7 Şubat'ta Ankara'da gerçekleştirilecek.
  • Ocak ayına ilişkin hazine nakit dengesi açıklanacak.
  • 2016 yIlı sanayi üretim istatistikleri paylaşılacak.
  • Hayvansal üretimde 2016 yılı rakamları duyurulacak.
  • Perakende sektöründe 2016 tablosu belirlenecek.