Baykuş uğursuz mudur? Mimar Sinan neden baykuş kullandı?

Geçmişten günümüze birçok hayvan için çeşitli yakıştırmalar yapılmıştır. Aslan, kurt, kartal gibi birçok hayvan kültürleri etkilemiştir. Kültürden kültüre de farklı olan olgular vardır. Örneğin Ruslar ayıyı övgü olarak kullanırken bizde daha argo kullanımı vardır. Kullanılan hayvanlardan biri de, çok bilinmemesine rağmen baykuştur. Türk mitolojisinde baykuşun yeri nedir gelin birlikte bakalım.

GÜNCEL, 18 Nisan 2021 Pazar, 17:33
Baykuş uğursuz mudur? Mimar Sinan neden baykuş kullandı?

Günümüzde baykuşa çok da iyi gözle bakılmıyor. Ancak tarihi incelemediğimizde Türkler baykuşa büyük önem atfediyor. Eski dönem Türkleri 'ugi' olarak isimlendirmiş hayvanı. Bilgeliğin ve fedakârlığın sembolü olarak görmüşlerdir.

Anneyle bir tutulmuş

Anneyle bir tutulmuş

Hatta o kadar değerliymiş ki baykuş, kadına ve anneliğe verilen önem neticesinde, Manas Destanı'nda olduğu gibi 'baykuş ana' diye bir varlıkla bile karşılaşabiliriz. Bu da ne kadar değerli olduğunu bizlere gösteriyor.

Neden 'baykuş ana'?

Neden 'baykuş ana'?

Baykuşun 'ana' rolü almasının sebebi ise oldukça duygusal. Yavrularını doğurduktan sonra onlara canla başla bakıyor. Ancak yavrular annelerinin kafasının üstüne çıkmaya çalışır, yuvaya atlarlarmış. Bu anlarda da tırnakları annenin gözüne batıp kör kalmasına sebep olabiliyormuş. Bu fedakarlıkları 'ana'ları hatırlattığı için 'baykuş ana' lakabını almışlar.

Bilge kuş baykuş

Bilge kuş baykuş

Bunun dışında anlatılan kıssalarda baykuş 'bilge kuş' olarak da tasvir edilmiştir. Bu bilgelik baykuşu kartalla birlikte şaman kıyafetlerinde pençelerinin kullanılmasına sebep olmuştur. Başlıklarında da baykuş tüyü kullanılırmış.

'Baykuşun kısmeti ayağına gelir'

'Baykuşun kısmeti ayağına gelir'

Türk kültüründe bir de atasözü vardır; Baykuşun kısmeti ayağına gelir. Ne demek bu atasözü? Rivayet odur ki Hz. Süleyman baykuşu ödüllendirmiş ve hiçbir zaman yiyecek aramadığıdır.

Baykuş uğursuz mu?

Baykuş uğursuz mu?

Ancak zaman zaman uğursuzluk getirdiğine de inanılıyor. Hatta son zamanlarda tamamen uğursuz olduğu yönünde bir önyargı var. Bunun nedeni üzerine ilginç bir teori var.

'Ölüm habercisi'

'Ölüm habercisi'

Baykuş ile ilgili teori ise ölüm habercisi olduğu yönündedir. Kapını önünde görülen baykuş ölüm getirdiği yönünde bir önyargı. Şu mantığa oturtmaya çalışıyorlar, karanlıkta avlanan baykuş gözlerinin ışık saçması sayesinde fare ve böcekleri kendine çekiyor ve onları kolaylıkla avlıyor.  Bu duruma uydurmak içinde baykuşun olduğu yere ölüm de gelir denmiş. Ancak bunun herhangi bir dini veya bilimsel bir karşılığı yok, tamamen hurafe. Tıpkı ağaca çaput bağlama, kara kedinin uğursuzluk getirdiği gibi.

Baykuş ismi...

Baykuş ismi...

Baykuş ismi ise düz bir mantıkla açıklanacak gibi değildir. "Bay" kelimesi  Orta Türkçede "zengin, soylu" demek. Yani "soylu kuş" anlamına geliyor, erkek kuş değil.

Camilerde baykuş

Camilerde baykuş

Osmanlı'da ise baykuşun yeri çok ayrıdır. Türk mimarisinin en önemli ismi olan Mimar Sinan baykuşları inşa ettiği camilerde figür olarak kullanmıştır. Dikkatli gözlerden kaçmayan bu detayın sebebi ise eski Türk, Mısır ve Yunan medeniyetinde baykuşun bilge olarak adlandırılmasıdır.  Bu figürleri de camilerde kullanmıştır. Gayet de güzel olmuştur. Ayrıca Mimar Sinan Üniversitesi'nin logosu da baykuştur.

Kaynak: Milliyet

TÜRKİYE
Bakan Soylu açıkladı: Vatandaşlarımızın kanı yerde kalmadı!
İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, Yüksekova´da incelemelerde bulundu. Özel Harekat polisleri ...
DÜNYA
Fransa'da Müslümanlara ait 89 ibadet yeri izleniyor!
Fransa İçişleri Bakanı Gerald Darmanin, ülkede Müslümanlara ait 89 ibadet yerinin gözetim altında...
SAĞLIK
Fazla tatlı kan şekerini yükseltiyor!
Bayramda tatlı ve çikolata tüketiminde aşırıya kaçmanın ciddi sorunlara yol açabileceği uyarısınd...
GÜNCEL
Kur'an-ı Kerim'i Güzel Okuma Yarışması birincisi 2021 belli oldu!
Her yıl TRT 1 ekranlarında yayınlanan Kur'an-ı Kerim'i Güzel Okuma Yarışması bu yıl da Ramazan Ay...
GÜNCEL
Erdoğan, Pakistan Başbakanı İmran Han ile İsrail'in saldırılarını görüştü!
Görüşmede, Türkiye-Pakistan ilişkilerini geliştirecek adımlar ile İsrail'in Filistin'de gerçekleş...
TÜRKİYE
İslam düşmanlığı virüsü Avrupa ülkelerinde hızla yayılıyor!
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan: ". Coronavirüs kadar tehlikeli olan İslam düşmanlığı virüsü ...
Dünya basını İsrail'i akladı Filistin'i suçladı!
İki günü aynı anda yaşayan ülke Kiribati!
Çernobil'de büyük tehlike: Nükleer reaksiyonlar yeniden başladı
İntihar şüphesi... Doktor baba ve kızı ölü bulundu

En Çok Okunan Haberler

Gündem oldu! Bursa'da 'ceza rekoru bende' di...

Bursa'nın İznik ilçesinde salgı sürecinden bu yana 6...

Bursa Valiliği yeni alınan kararları duyurdu!

Bursa Valiliği, İçişleri Bakanlığı genelgesi doğrult...

Yakaladığı balığın ağzını açtı, hayatının şo...

27 yaşındaki deniz biyolojisi öğrencisi, altı kilolu...

Bursa'da milyonlarca fide elde kaldı! Satama...

Bursa'da 19 günlük tam kapanma sebebiyle fidecilerin...

Sağlık Bakanlığı: 'Çin'den yeni parti aşı ge...

Sağlık Bakanlığı, Sinovac firmasının ürettiği Corona...

Cumhurbaşkanı Erdoğan: Bayram sonrası normal...

Cumhurbaşkanı Erdoğan, "İnşallah, salgını kontrol al...

Hem suçlu hem güçlü! Parasını isteyen işçisi...

Bursa'nın İnegöl ilçesinde meydana gelen olayda maaş...

Bursa'da Yargıtay son noktayı koydu! Güllaç ...

Zincir bir marketin unlu mamüller bölümünde çalışan ...

Bursa'da 350 bin liralık ağ! Balık için deği...

Bursa'da çiftçiler bu yıl yaşanabilecek dolu yağışın...

Bursa'da panik anları! Sahur vaktinde korkut...

Bursa'da sahur vakti iki katlı bir evde çıkan yangın...

Sinovac, Türkiye'ye üretim lisansı verdi!

Son dakika haberine göre, Sinovac CEO'su Yin Weidong...

Rakamlar açıklandı! Türkiye'nin 12 mayıs kor...

Türkiye'de son 24 saatte 228 bin 192 Kovid-19 testi ...

İnsanlık suçuna tepki! Bursa'da vatandaşlar ...

İsrail'in Mescid-i Aksa'ya gerçekleştirdiği saldırıl...

İsrail sabahın ilk ışıklarında bomba yağdırd...

Filistinliler'e saldırı emrini veren ve onlarca insa...

Meclis'e geliyor! Yeni teşvik, kredi faizind...

Önümüzdeki günlerde Meclis gündemine gelmesi beklene...