Dünyanın gözü burada: Perseverance Mars'a iniyor

Amerikan Havacılık ve Uzay Dairesi'nin (NASA) Temmuz 2020'de Mars'a gönderdiği Perseverance (Azim) adlı uzay aracı yedi aylık yolculuğunu tamamlamak üzere... Bugüne dek başka bir gezegene gönderilen en gelişmiş araç olan Perseverance, Jezero Krateri'ne inmek için alçalıyor.

GÜNCEL, 18 Şubat 2021 Perşembe, 23:26
Dünyanın gözü burada: Perseverance Mars'a iniyor

ABD'den 30 Temmuz'da uzaya fırlatılan Perseverance uzay aracının TSİ 23.55'te Mars'a teker koyması bekleniyor. NASA uzmanları tarafından "7 dakikalık dehşet" olarak nitelendirilen süreç sonunda Perseverance'ın 20 bin kilometreyi aşkın hızla girdiği atmosferden yüzeye ulaştığı an itibarıyla hızının yürüme hızına inmesi gerekiyor.

İŞTE DAKİKA DAKİKA PERSEVERANCE'IN YOLCULUĞU

22.40 - ALIŞTIĞIMIZ GÖRÜNTÜLER GELMEYECEK

Dünyayı kasıp kavuran corona virüsü (koronavirüs) Perseverance'ı da etkilemiş durumda. Her şey yolunda gitse bile misyon çalışanlarının neşeyle birbirlerine sarılmalarını beklemeyin. Bugün Covid-19 tedbirleri kapsamında kontrol odasında sadece olmazsa olmaz NASA çalışanları olacak.

22.30 - ADI NEREDEN GELİYOR?

Türkçede Azim/Sebat anlamına gelen gezici aracın adı nereden geliyor? Virginia'da yaşayan 13 yaşındaki Alexander Mather adlı bir öğrenciden... Mather araca isim vermek için açılan kompozisyon yarışmasını kazandı. Kompozisyonda Mather, "Mars yolunda birçok engelle karşılaşacağız. Fakat sebat edebiliriz. Millet olarak değil insanlar olarak vazgeçmeyeceğiz" yazmıştı.

PERSEVERANCE'IN ÖZELLİKLERİ NELER?

Ortalama bir otomobil büyüklüğünde (3 metre boyunda, 2,7 metre genişliğinde, 2,2 metre yüksekliğinde) ve 1025 kilogram ağırlığında bir araç olan Perseverance "çok misyonlu radyoizitop termoelektrik jeneratör" adı verilen bir enerji kaynağı sayesinde hareket ediyor. Bu jeneratör plütonyumun radyoaktif bozunmasıyla ortaya çıkan ısı enerjisini elektriğe dönüştürerek uzay aracını hareket ettiriyor.

PERSEVERANCE NE YAPACAK?

Perseverance'ın görevi, Mars'ta eğer varsa, geçmişte yaşamış mikroskobik canlıların izini sürmek. 1970'lerde gerçekleştirilen Viking misyonlarından bu yana doğrudan "biyolojik imza" arayan ilk NASA misyonu Perseverance olacak.

Perseverance Mars'ta bulunan Jezero Krateri'ni en az 1 Mars yılı boyunca (Dünya zamanıyla yaklaşık 687 gün) boyunca inceleyecek. Ardından 2030'lı yıllarda yeniden Dünya'ya dönecek. NASA Jezero Krateri'nden elde edilecek verilerin Burdur'da bulunan Salda Gölü'nden alınan örneklerle kıyaslanacağını, Salda'nın Mars'ı daha iyi anlamamızı sağlayacağını da duyurdu.

Kaya ve toprak parçalarını toplayarak Dünya'ya gönderilmek üzere tüplere doldurup Mars yüzeyine bırakacak olan uzay aracı, aynı zamanda Kızıl Gezegen'in jeolojik yapısını inceleyerek, gelecekte Mars'a inecek astronotların, atmosferdeki karbondioksitten oksijen üretip üretemeyeceklerini test edecek. Perseverance'ın hazırladığı tüpler ise NASA ve Avrupa Uzay Ajansı tarafından 2026'da Mars'a gönderilmesi planlanan daha küçük bir araç tarafından buradan alınacak ve Dünya'ya getirilecek.

PERSEVERANCE'IN KARGOSUNDA NELER VAR?

Ingenuity (marifet, hüner): Mars'ta uçabilecek şekilde tasarlanmış ilk mini helikopter. 1,8 kilogram ağırlığındaki Ingenuity, atmosferi Dünya'nın atmosferinin yüzde 1'i yoğunlukta olan Mars'ta test uçuşları yapacak. (Atmosfer yoğunluğunun düşük olması kalkışı zorlaştıran bir faktör.) 13 megapiksellik kamerasıyla renkli fotoğraflar da çekecek olan Ingenuity'nin uçuşları Ay'ın ötesine yapılacak insanlı uzay misyonları için önemli bilgiler sağlayacak.

Mastcam-Z: Yüzeydeki mineralleri incelemek için kullanılacak gelişmiş bir kamera sistemi.

MEDA: İspanya'nın ürettiği sıcaklık, rüzgar hızı ve yönü, basınç, nem ve toz ölçümleri yapan bir sensör.

MOXIE: Astronotların Mars karbondioksitini oksijene dönüştürüp dönüştüremeyeceklerini anlamak için tasarlanmış bir deney seti.

PIXL: Kimyasal elementleri tanımlamak için bir röntgen sprektrometresi ve kaya ve toprak dokularının yakından fotoğraflarını çeken bir kamera.

RIMFAX: Norveç'in ürettiği bir yeraltı radarı. RIMFAX, yüzeyin altındaki jeolojik yapının haritasını çıkaracak.

SHERLOC: Spektrometreler, bir lazer ve bir kamera kullanarak suyun değiştirdiği organik ve mineral bazlı kalıntıları avlayacak.

SuperCam: Bir kamera, lazer ve spektrometreler kullanarak kayaları ve toprağı inceleyip organik bileşikler arayacak.

PERSEVERANCE'IN CURIOSITY'DEN FARKI NE?

Yukarıda da dediğimiz gibi Perseverance doğrudan canlı izlerini arayan bir Mars misyonu. NASA'nın 2000'lerde Kızıl Gezegen'e gönderdiği Spirit (ruh), ve Opportunity (fırsat) gibi misyonlar, Mars gezegeninin insanlar için yaşanabilir olup olmadığının anlaşılmasına odaklanıyordu. Son olarak 2012 yılında NASA'nın Mars'a gönderdiği ve o dönem çok büyük heyecan yaratan Curiosity (merak), su izleri bulmuştu.

Gale Krateri'ne iniş yapan Curiosity, birkaç yıl içinde Mars yüzeyindeki toprak ve kayaları kazarak milyarlarca yol öncesinden kalma akarsu izleri tespit etmişti. Ancak özellikle lastik sisteminde yaşanan bazı sorunlar Curiosity'nin araştırmalarına sekte vurmuştu. Perseverance tasarlanırken, Curiosity'nin yaşadığı bu zorluklardan çıkarılan dersler, yol gösterici oldu. Baş mühendis Adam Steltzner, gazetecilere yaptığı açıklamada Perseverance'ın daha sağlam lastiklerle donatıldığını açıkladı. Ayrıca Perseverance'ın "eli" diyebileceğimiz kısmı daha büyük ve ağır cisimleri daha güçlü tutabilecek bir biçimde tasarlandı. Onun dışında iki uzay aracı görünüş itibarıyla birbirine çok benziyor.

BİLİM İNSANLARI NEDEN MARS'TA CANLI İZİ OLDUĞUNU DÜŞÜNÜYOR?

Mars bugün soğuk ve kurak bir gezegen. Atmosferi de gezegenin yüzeyini kozmik radyasyona karşı koruma konusunda çok yetersiz. Ancak milyarlarca yıl önce daha nemli ve yoğun bir atmosfere sahipti. Çamur birikintileri gibi kanıtlar, yüzeyde çok çok eski zamanlarda su olduğuna işaret ediyor. Su Dünya'daki yaşamın temeli olduğu için önemli bir gösterge.

Curiosity, ayrıca 3 milyar yaşındaki birikim kayalarda organik moleküller de keşfetmişti. Ancak bu moleküllerin bir canlı formunun kaydı mı, bir tür yiyecek mi yoksa biyolojik süreçlerle hiç alakası olmayan bir iz mi olduğu henüz net değil.

PERSEVERANCE'IN İNİŞİNİ BİZ DE TAKİP EDEBİLİR MİYİZ?

NASA'nın Mars misyonları sayfası ve YouTube kanalı üzerinden yapılacak canlı yayınlarla bütün dünya Perseverence'ın Kızıl Gezegen'e inişini anbean takip edebilecek. Perseverance'ın ayrıca @NASAPersevere şeklinde bir Twitter hesabı bulunuyor. Twitter'da #CountdowntoMars etiketiyle de paylaşımları izlemek mümkün.

MARS'A GİDEN DİĞER ÜLKELER NE AMAÇLIYOR?

Perseverance, Mars'ta kendisini yalnız hissetmeyecek. Ona Birleşik Arap Emirlikleri'nin Hope (umut), adlı uzay aracıyla Çin'in Tianven-1 (cennete sorular) isimli araçları eşlik edecek. Araçların üçü de Dünya ile Mars arasındaki mesafenin en kısa olduğu andan faydalanmak için aynı dönemde yola çıktı. Diğerlerinin aksine yüzeye inmeyip yörüngeye oturan Hope'un amacı Mars'ın atmosferini inceleyerek Kızıl Gezegen'deki suya ne olduğunu anlamak. Tianven-1 bir aksilik olmadan Mars yüzeyine inebilirse, kayaların mineral yapısını inceleyip su buzu arayacak.

GÜNCEL
Bursa'nın acı kaybı! Osmangazi'nin ilk belediye başkanı yaşamını yitirdi
Bursa Osmangazi Belediyesi'nin ilk Başkanı Erhan Keleşoğlu hayatını kaybetti.
ASAYİŞ
Korkunç olay! Soba patlayınca 3 kişi can verdi
Denizli'nin Honaz ilçesinde pandemiden dolayı kapalı olan restoranın bekçisi sobayı yak...
SPOR
Mustafa Er: Herkesten özür diliyoruz
Bursaspor Teknik Direktörü Mustafa Er, kaybettikleri için üzgün olduklarını dile getirerek tüm ca...
EKONOMİ
Dolar 7.44'ü aştı!
Dolar/TL tarafında yükseliş ivmesi etkisini devam ettirdi. Dolar 7.44 seviyesini gördü.
ASAYİŞ
Bursa'da evini yaktı, itfaiye ekiplerine bıçakla direndi! 'Hayatım bitmiş, ev yansa ne olur'
Bursa'da evini ateşe veren engelli şahıs, yangını söndürmeye gelen itfaiye ekiplerine ekmek bıçağ...
GÜNCEL
Koronavirüs rakamları... Son 24 saatte 9.572 yeni vaka!
25 Şubat koronavirüs vaka ve vefat sayılarını içeren tabloyu, covid19.saglik.gov.tr adresi üzerin...
Bursa'da gönüller +65 için bir oldu!
AK Parti Sözcüsü Çelik'ten 'Ermenistan' açıklaması!
Enis Berberoğlu'nun fezlekeye itirazında önemli gelişme
Dünyanın en güçlü pasaportları belli oldu!

En Çok Okunan Haberler

Bursa'nın göbeğinde çıplak kadın krizi! 'Va...

Bursa Atatürk Caddesi'nde uygulama yapan polis ekipl...

Bursa'daki fabrikada korkunç patlama! Ölü ve...

Bursa'nın İnegöl ilçesindeki bir mobilya fabrikasınd...

Bursa'da ters şeride girince otobüsle çarpış...

Bursa'da otobanda ters şeride giren otomobil karşı ş...

Bursa'daki fabrika patlamasından acı kareler...

Bursa'nın İnegöl ilçesinde mobilya fabrikasında buha...

Bursa'da polislere saldırdılar! Tekme ve yum...

Bursa'da hatalı park sebebiyle kamyonetleri çekilen ...

Bursa'da yarım milyonluk tapu dolandırıcılığ...

Bursa'da Tapu Müdürlüğü'nde sahte vekaletnamelerle 5...

Binlerce kişiyi işten çıkaracak! Bursa'nın d...

Renault SA, Kovid-19 salgını sebebiyle dünya genelin...

Bursa'da 2 gencin can verdiği korkunç kaza k...

Bursa'da 2 gencin hayatını kaybedip 10 kişinin yaral...

Dardanel'den tepki çeken görüntüler için açı...

Dardanel'in ton balığı fabrikasında elle paketleme y...

Bursa'da çileden çıkaran görüntü! Acemi şofö...

Bursa'da döneceği kavşağı kaçıran sürücü, 150 metre ...

'Fiziksel şiddet bile oluyor...' Bursa'da do...

Uludağ'da ormanlık alanda kendi koluna açtığı damar ...

Bursalılar dikkat, güzergâh değişti! T...

Bursa Büyükşehir Belediyesi tarafından yaptırılan T2...

Bursa'da define arayan adamın korkunç ölümü!...

Bursa'nın Mudanya ilçesinde define aramak için iple ...

Bursa'da kovalamaca kanlı bitti! Polisten ka...

Bursa'da polisin 'dur' ihtarına uymayıp kaçan şahısl...

Bursa'da sopalarla birbirlerine girdiler! O ...

Bursa'da iki grubun sopalı sokak kavgası cep telefon...