Kanser hastalarına önemli mesaj: Psikolojik destekle direnme gücünüzü arttırın

Klinik Psikolog Tuğba Sarısakal, kanser hastalarının psikoloji üzerine yaptığı açıklamada önemli noktalara değindi. Hastaların 5 aşamadan geçtiğini ifade eden Sarısakal, "Bu süreçte alınacak psikolojik destek ruhsal sıkıntıların azalmasına, baş etme becerilerinin geliştirilmesine, hastaların özgüvenlerinin artmasına katkı sağlar" şeklinde konuştu.

GÜNCEL, 03 Nisan 2021 Cumartesi, 14:45
Kanser hastalarına önemli mesaj: Psikolojik destekle direnme gücünüzü arttırın

Kanserin, fiziksel sağlık durumları üzerindeki olumsuz etkilerin yanı sıra, önemli psikolojik sorunları da beraberinde getirebilen ciddi bir hastalık olduğunu belirten Klinik Psikolog Tuğba Sarısakal,  "Bu tanıyı almak birçok yoğun ve farklı duyguları da beraberinde getirmektedir. Kişiliğimiz, inançlarımız, kültürel yapımız, geçmiş travmalarımız, zorluklarla baş etme gücümüz hastalığı nasıl algılayacağımızı, yorumlayacağımızı ve bununla nasıl baş edebileceğimizi belirler. Kanser tanısı alan hastalarda olumsuz duyguların açığa çıkması genel olarak kaçınılmazdır. Umutsuzluk, korku, anksiyete, endişe gibi duygular tetiklenir ve kişi bunlarla baş etmede zorlandığında sıklıkla öfke hissedilir. Bazen ise aylarca şikayetlerine tanı konulamadan hastanede yatan hastalar için belirsizliğin sona ermesi ve ne ile mücadele edileceğinin bilinmesi rahatlama sağlayabilmektedir" dedi.

Bu süreçte, hastaların verdiği tepkilerin çok farklı olabilmekle birlikte ilk aşamada en yaygın tepkinin şok ve inkâr olduğuna vurgu yapan Sarısakal,  hastaların geçtiği 5 aşamayı şu şekilde açıkladı:

ŞOK EVRESİ

O an için hiç beklenmeyen bir haber ile karşılaşıldığında; hiçbir şey hissedememe, bu teşhisi duyduktan sonra doktorun söylediği diğer hiçbir kelimeyi hatırlayamama, dediklerini anlayamama, nefeste daralma, kalp çarpıntısı, panik, gerginlik hali yaşanabilir. Bu evre, hasta bir süredir takipte ve kişi kanser tanısı alacağını az çok öngörüyorsa daha hafif ve kısa süreli olabilir. Ancak, ani bir şekilde öğrenildiğinde saatler hatta günler, haftalar sürebilir.

İNKÂR EVRESİ

Hasta kanser tanısı aldığına inanmak istemez veya inanmakta zorlanır. Hastalığı yokmuş gibi davranabilir. Tedavi alsa bile kanser olmadığını düşünebilir. Bu inkarın sebebi hissedilen kaygı ve paniği savunma ihtiyacıdır. Aslında hastanın benliğini korumak için savunma mekanizmalarının ortaya çıktığı dönemdir.

ÖFKE EVRESİ

Bu evre neden ben, niye şimdi ya da niye bunlar benim başıma geldi şeklinde sorgulamaların olduğu evredir. Hastaların çevredeki insanlara öfke duymaları, onlara kızmaları, suçlamaları da bu evrede sıklıkla görülür.

PAZARLIK EVRESİ

Öfkeden sonra kanser hastalarının yaşadığı bir diğer evredir. Kaderle, evrenle, hastalığa sebep olan ne varsa onunla bilinçdışı olarak pazarlık yapılır. Hastaların kendileri için dua ettikleri, adak adadıkları görülür. Örneğin; "Bu hastalığı atlatayım, kurban keseceğim."

"Şunu versem hastalık gitse..." gibi söylemler görülebilir.

DEPRESYON VE KABULLENME

Depresyon dönemi hastaların çaresizlik, umutsuzluk duygularını hissettikleri dönemdir. Kabul etmek artık öfke ve kaygıdan çok, üzüntü ve keder duygularını barındırır. Uykuda, iştahta, enerjide azalmalar görülebilir.  Çevreme, aileme yük oluyorum gibi suçluluk düşünceleri görülebilir. Çökkün duygudurum, uyku, iştahta bozulmalar, umutsuzluk, çaresizlik, hayattan keyif alamama, dikkat sorunları, enerji azlığı gibi belirtiler şiddetli, uzun süreli, hayatı ve işlevselliği etkiliyor ise destek almak önemlidir. Kabullenme sürecinde artık hastalar hastalığı kabul eder ve tedaviye uyum sağlamaya çalışırlar.

 Tedaviyle birlikte kemoterapi, radyoterapi sonrasında oluşan psikolojik etkilere baktığımızda hastalarda kendine acıma, umutsuzluk, çaresizlik görülebilir. Süreç uzadığı ve istenen etkiler alınamadığında, bu duygularda artışlar yaşanabilir. Bazen süreçler olumlu ilerlese bile bu olumlu ilerleyiş göz ardı edilebilir.

Kemoterapi sonrası saç dökülmesi ya da yaşanan bedensel olumsuz değişikliklerde psikolojik tepkilere, beden algısı bozulmalarına neden olabilir. Hastalığa yan yitimler de eşlik edebilir. Örneğin; özgüven kayıpları, maddi kayıplar, sosyal rol kayıpları gibi. Kişi süreç içinde bunların da yasını tutar.

PSİKOLOJİK DESTEĞİN ROLÜ

Sarısakal,  hastalıkla baş etmede psikolojik desteğin çok önemli olduğunu aktarıp, "Kişinin tedavi sürecinde karşılaştığı sorunlar için baş etme becerisi kazandırarak çözümler üretmek, öfke, suçluluk gibi duyguların konuşulacağı ortamın oluşturulması, hasta için ve aynı zamanda medikal tedaviyi de desteklemek adına oldukça değerlidir. Psikolojik destekte hedeflenen; kişiyi, hastalıkla ilgili duygu ve düşüncelerini anlatması konusunda cesaretlendirmek, aile ve çevre ile sosyal etkileşimi arttırmak, olumsuz duyguları en aza indirmek ve böylelikle kişinin hastalığa karşı direnme ve mücadele gücünü arttırmaktır. Kanser tedavisi gören hastalarda tıbbı ve ruhsal desteğin eş zamanlı olarak yürütülmesi oldukça önemlidir" ifadelerini kullandı.

GÜNCEL
İçişleri Bakanlığı'ndan 'Kısmi Kapanma' genelgesi
İçişleri Bakanlığı 81 İl Valiliğine "Kısmi Kapanma" konulu genelge gönderdi. Sokağa çıkma kısıtla...
GÜNCEL
Muğla açıklarında 5.1 büyüklüğünde deprem
Muğla açıklarında 5.1 büyüklüğünde deprem meydana geldi.
ASAYİŞ
Bursa'da korkutan yangın! Kadın gözyaşlarına boğuldu
Bursa'da tarihi binada çıkan yangın korku dolu anlar yaşattı. Bina sahibi dumandan etkilenirken, ...
SPOR
Bursaspor'da kongre tarihi erkene çekildi
Bursaspor Kulübü, daha önce 22 Mayıs olarak açıkladığı Olağan Genel Kurul tarihini 1 Mayıs'a çekti.
GÜNCEL
Milli Eğitim Bakanlığı'ndan 'uzaktan eğitim' açıklaması
Milli Eğitim Bakanlığı (MEB), 8. ve 12. sınıflar ile okul öncesi eğitim kurumları dışındaki tüm k...
GÜNCEL
Korkutan rakamlar! Pozitif vaka sayısı 60 bine yaklaştı
Günlük koronavirüs vaka sayılarında tedirgin eden artış devam ediyor. Açıklanan son koronavirüs t...
İzmir'de 730 m² tarla icradan satılıktır
Mudanya Belediyesi'nden yol atağı
İnegöl'de çevre düzenlemeleriyle şehrin havası değişiyor
Bursa'da korkutan kaza! Sürüklenip direğe çarptı

En Çok Okunan Haberler

Bursa'da eşinin telefonunda görünce... Tuzak...

Bursa'da bir kişi eşine uygunsuz mesaj attığını öne ...

Sağlık Bakanı Koca'dan artan vakalar sonrası...

Koronavirüs vakalarındaki artış korkutucu şekilde de...

Tatil planları yapanlara kötü haber! Bilim K...

Ramazan Bayramı için tatil planı yapanlar için Bilim...

Bursa'daki şehit yürekleri dağladı... Daha y...

PKK/YPG terör örgütü tarafından Zeytin Dalı Harekat ...

Bursa'da eşini evinin önünde bıçakladı! 'Ölm...

Bursa'da boşanma aşamasında olduğu eşi tarafından ev...

Dolar ve altını olanlar... Bu tarihe dikkat!

Elinde doları ve altını olanlar gözünü 15 Nisan günü...

Bursa Valiliği duyurdu! Ramazan boyunca uygu...

Bursa Valiliği İl Hıfzıssıhha Kurulu yeni tip korona...

Meteoroloji bildirdi... Bursa'ya kar geri ge...

Meteoroloji Genel Müdürlüğü Bursa için 5 g...

Bursa'da kadınlar girdikleri evden servet gö...

Bursa'da 3 kadın hırsız gündüz vakti kredi kartı ile...

Bursa'da kriz kapıda! Önlem alınmazsa sıkınt...

İnşaat Müteahhitleri Sanayici ve İş Adamları Derneği...

Bursa'da halk otobüsü karıştı! 'Neden insanl...

Bursa'da özel halk otobüsünde iki kadının sosyal mes...

Bursa'da aşık gencin zor anları! Özür dileyi...

Bursa'da yere sprey ile yazı yazan genç, vatandaşlar...

Yeğenini bulamayınca... Bursa'da site güvenl...

Bursa'da evlerinde yeğenini göremeyen şahıs, site gü...

Bursa'ya şehit ateşi düştü!

Suriye'nin Tel Rıfat kırsalından Türk Silahlı Kuvvet...

Bursa'da kısıtlama saatinde trafikte 'yok ar...

Bursa'da bir kamyonet sürücüsü hafta sonu kısıtlama ...