Rıfat Ilgaz vefatının 25. yılında anılıyor

Roman, şiir ve öykü yazarı Rıfat Ilgaz, vefatının 25. yılında çeşitli etkinlilerle anılıyor.

KÜLTÜR-SANAT, 07 Temmuz 2018 Cumartesi, 14:16
Rıfat Ilgaz vefatının 25. yılında anılıyor

Hababam Sınıfı eserinin yazarı, usta edebiyatçı Rıfat Ilgaz bundan 25 yıl önce aramızdan ayrıldı. 

RIFAZ ILGAZ KİMDİR?

Tam adı Mehmet Rıfat Ilgaz olan usta yazar, 7 Mayıs 1911'de Kastamonu'da dünyaya geldi. İlk ve orta okul eğitimini Kastamonu'da tamamlayan Ilgaz, yatılı olarak öğrenim gördüğü Muallim Mektebi'nden 1930 yılında mezun oldu.
Şiir yazmaya öğrencilik yıllarında başlayan Ilgaz, 1936'da Gazi Eğitim Enstitüsünde edebiyat eğitimi de alarak, 6 yıl süreyle Gerede, Akçakoca, Gümüşova'da ilkokul öğretmenliği yaptı.
Ilgaz, daha sonra İstanbul'a tayin olarak Karagümrük Ortaokulunda ve Nişantaşı Lisesinde Türkçe öğretmeni olarak görev yaptı.

İlk şiiri "Sevgilimin Mezarında"yı 15 yaşında kaleme alan Ilgaz'ın eserleri 1940'da "Çığır", "Oluş", "Ulus", "Güneş", "Yücel", "Varlık", "Hamle" ve "Yeni İnsanlık" gibi birçok dergide yayımlandı.

Felsefe eğitimi de alan Ilgaz, yine 1940'lı yıllarda Hasan Tanrıkut, Sabahattin Kudret Aksal, Salah Birsel'le tanıştı. Ömer Faruk Toprak ile 1942'de "Yürüyüş Dergisi"ni çıkaran Ilgaz, bu dergide Orhan Kemal, Sait Faik Abasıyanık, Cahit Irgat, İbrahim Abdülkadir Meriçboyu, Nazım Hikmet gibi şairlerle birlikte çalıştı.

Ilgaz'ın ilk şiir kitabı "Yarenlik" ise 1943'te edebiyatseverlerle buluşurken, 1944'te yazdığı "Sınıf" adlı şiir kitabından dolayı 6 ay hapis cezası aldı. Serbest bırakıldıktan sonra da öğretmenlik yapmaya devam etmek isteyen Ilgaz, çeşitli nedenlerden dolayı 1946'da öğretmenlikten ayrıldı ve gazetecilik yapmaya başladı.

Yazılarında ve yaşamında toplumcu gerçekçi bir çizgi devam ettirmeye çalışan Ilgaz'ın 1953'te yazdığı "Devam" adlı kitabı da toplatıldı. Yazıları ve şiirleri nedeniyle kovuşturmaya tabi tutulan Ilgaz, yaklaşık 5 buçuk yıl mahkumiyet alsa da hem hastalığından dolayı hem af kapsamına girdiği için cezasının bir kısmını yattı.

Rıfat Ilgaz, Aziz Nesin ve Esat Adil gibi isimlerle "Gerçek Gazetesi"ni, sonrasında ise "Yığın Dergisi"ni çıkarırken, "Markopaşa" adlı mizah dergisinde de yazı işleri müdürlüğü yaptı. Necati Sözen'in sahibi olduğu "Adembaba" dergisinde 1952'de yazmaya başlayan usta yazar, o dönemde popüler olan "Dolmuş", "Külah" ve "Taş" gibi mizah dergilerinde yazıları yayımlandı.

Ilgaz, aynı zamanda 1952-1960 yılları arasında Tan gazetesinde düzeltmen, dizgici ve röportaj yazarı olarak çalıştı. Daha sonra Dolmuş Dergisi'nde "Stepne" takma adıyla "Hababam Sınıfı", "Bizim Koğuş" ve "Don Kişot" eserlerini dizi olarak yayınladı.

Asıl ününü, 1959'da Türkiye'deki eğitim sistemini eleştirmek amacıyla hazırladığı "Hababam Sınıfı" adlı kitapla kazanan Rıfat Ilgaz'ın bu romanı 1966'da oyunlaştırılarak Ulvi Uraz Tiyatro Topluluğu tarafından sahnelendi.

Aynı oyun yine 1969'da İstanbul Tiyatrosu'nda sahneye koyuldu ve Ertem Eğilmez'in yönetmenliğinde 1975 yılında beyaz perdeye aktarıldı.

"Vatan", "Demokrat İzmir", "Yeni Gün", "Yeni Ulus" gazeteleri ile "Akbaba" dergisinde de yazılar yazan Ilgaz, sonra Sınıf Yayınları'nı kurdu ve kendi kitaplarını buradan yayımladı. Basın Şeref Kartı'nı ise 1970'de alan Ilgaz, 1974'te emekli oldu ve doğum yeri olan Cide'ye yerleşti.

12 Eylül 1980 darbesinde de gözaltına alınan Ilgaz, "Yıldız Karayel" adlı eseriyle 1982'de Madaralı Roman ve Orhan Kemal Roman ödüllerini, "Ocak Katırı Alagöz" ile de 1987'de Ömer Faruk Toprak Şiir ödülünü aldı.

Ömrü boyunca roman, hikaye, anı, tiyatro ve çocuk şiirleri alanında birçok eser veren Rıfat Ilgaz, 7 Temmuz 1993'te İstanbul'da vefat etti, Zincirlikuyu mezarlığına defnedildi.

Eserlerinden bazıları ise şöyle:

Şiir: "Yaşadıkça", "Devam", "Üsküdar'da Sabah Oldu", "Soluk Soluğa", "Karakılçık", "Uzak Değil", "Güvercinim Uyur mu", "Kulağımız Kirişte", Çocuk Bahçesi (çocuk şiirleri)

Hikaye: "Radarın Anahtarı", "Don Kişot İstanbul'da", "Kesmeli Bunları", "Al Atını", "Palavra", "Bunadı Bu Adam", "Tuh Sana", "Çalış Osman Çiftlik Senin", "Hababam Sınıfı Uyanıyor", Hababam Sınıfı Baskında", "Hababam Sınıfı Sınıfta Kaldı"

Roman: "Hababam Sınıfı", "Bizim Koğuş", "Karadeniz'in Kıyıcığında", "Karartma Geceleri", "Meşrutiyet Kırahathanesi", "Apartıman Çocukları", "Hoca Nasrettin ve Çömezleri"

Tiyatro: "Hababam Sınıfı", "Hababam Sınıfı Baskında", "Hababam Sınıfı Sınıfta Kaldı", "Çatal Mata Kaç Çatal", "Abbas Yola Giden"

Hatıra: "Kırk Yıl Önce Kırk Yıl Sonra", "Yokuş Yukarı", "Biz de Yaşadık"

Çocuk Edebiyatı: "Bacaksız Kamyon Sürücüsü", "Bacaksız Okulda", "Bacaksız Paralı Atlet", "Öksüz Civciv", "Küçükçekmece Okyanusu", "Cankurtaran Yılmaz", "Kumdan Betona"

TÜRKİYE
Bakan Soylu açıkladı: Vatandaşlarımızın kanı yerde kalmadı!
İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, Yüksekova´da incelemelerde bulundu. Özel Harekat polisleri ...
DÜNYA
Fransa'da Müslümanlara ait 89 ibadet yeri izleniyor!
Fransa İçişleri Bakanı Gerald Darmanin, ülkede Müslümanlara ait 89 ibadet yerinin gözetim altında...
SAĞLIK
Fazla tatlı kan şekerini yükseltiyor!
Bayramda tatlı ve çikolata tüketiminde aşırıya kaçmanın ciddi sorunlara yol açabileceği uyarısınd...
GÜNCEL
Kur'an-ı Kerim'i Güzel Okuma Yarışması birincisi 2021 belli oldu!
Her yıl TRT 1 ekranlarında yayınlanan Kur'an-ı Kerim'i Güzel Okuma Yarışması bu yıl da Ramazan Ay...
GÜNCEL
Erdoğan, Pakistan Başbakanı İmran Han ile İsrail'in saldırılarını görüştü!
Görüşmede, Türkiye-Pakistan ilişkilerini geliştirecek adımlar ile İsrail'in Filistin'de gerçekleş...
TÜRKİYE
İslam düşmanlığı virüsü Avrupa ülkelerinde hızla yayılıyor!
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan: ". Coronavirüs kadar tehlikeli olan İslam düşmanlığı virüsü ...
İki günü aynı anda yaşayan ülke Kiribati!
Dünya basını İsrail'i akladı Filistin'i suçladı!
İstanbul'un tarihi 10 apartmanı ve hikayeleri!
Çernobil'de büyük tehlike: Nükleer reaksiyonlar yeniden başladı

En Çok Okunan Haberler

Bursa'da feci kaza! Polis kontrol noktası sa...

Orhangazi'de Yeniköy Kavşağındaki şehir girişi polis...

Dehşete düşüren olay! Anneler Günü'nde ...

Esenyurt'ta, Anneler Günü'nde bir kadının evinin bal...

Pazarda maske krizi... "Açlıktan ölsem de gi...

Edirne'nin Keşan ilçesinde semt pazarına maskesiz ge...

Bu kadarına da pes... Bursa'da tam kapanmada...

Bursa'da korona virüse aldırış etmeyen roman vatanda...

Bursa'da üzücü olay! Cipin çarptığı adam hay...

Bursa'nın İnegöl ilçesi girişindeki köprülü kavşak ü...

Villanın bahçesine uçtu! Bursa'da can alan f...

Bursa'nın Mudanya ilçesinde aşırı hız sebebiyle kont...

Gündem oldu! Bursa'da 'ceza rekoru bende' di...

Bursa'nın İznik ilçesinde salgı sürecinden bu yana 6...

Baltalı dehşet! Bursa'da alacak verecek mese...

Bursa'da bir kişi, alacak-verecek meselesi yüzünden ...

Turizmin gözdesi olacak! Bursa'nın yeni kamp...

Harmancık Belediyesi'nin eko turizm faaliyetlerinin ...

'Nakdi Ücret Desteği' ödemeleri için tarih b...

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, Nakd...

Bursa'da isyan ettiren olay... Binanın çatıs...

Bursa'da metruk binaya gelen gençlerin evin çatısını...

Bursa'da silahlı saldırı! Gençler kanlar içi...

Bursa'da sokağa çıkma kısıtlamasını delerek yürüyüşe...

Liste yayınlandı! Bursa'da hangi pazaryerler...

Bursa Valiliği tam kapanma sürecinde vatandaşın sebz...

Marmara'daki büyük tehlike! Bu yaz denize gi...

Marmara Denizi'nde beş aydır görülen müsilaj tehlike...

Bursa'da acı olay! Kamyonetin altında kalan ...

Bursa'nın İnegöl ilçesinde meydana gelen kazada kamy...