Orta Doğu Haberleri - Son Dakika Orta Doğu Haber Güncel Gelişmeler

Trump: İran anlaşma yapmak için can atıyor

ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray’da emeklilik planlarına erişimi kolaylaştıran bir başkanlık kararnamesinin imza töreninde basın mensuplarının sorularına cevap verdi. ABD ekonomisinin İran savaşına rağmen çok iyi durumda olduğunu söyleyen Trump, "Ülke, askeri bir operasyona rağmen gerçekten çok iyi durumda. Ben buna savaş demiyorum, askeri operasyon diyorum" dedi. ABD Başkanı Trump, "İran bir anlaşma yapmak için can atıyor. Size sadece bunu söyleyebilirim. Detaylara girmek istemiyorum. Ama nükleer silah sahibi olmalarına izin verilemez" dedi. "Bazılarının 'savaş' olarak adlandıracağı bir durumun içindeyiz" Trump, İran’a yönelik saldırılara ilişkin, "İnsansız hava aracı (İHA) üretim tesislerinin yaklaşık yüzde 82’si, füze üretim tesislerinin ise yaklaşık yüzde 90’ı imha edildi. Ve birçok füzeleri de etkisiz hale getirildi. Bazılarını kullandılar ama biz, kullandıklarından daha fazlasını imha ettik. Olanlar, gerçekten dikkat çekici. Anlaşma yapmak istiyorlar" dedi. Trump, "Bazılarının 'savaş' olarak adlandıracağı bir durumun içindeyiz" ifadelerini kullandı. ABD’de borsanın rekor kırdığı bir dönemde olduklarını savunan Trump, "Bir yangını söndürmemiz gerekiyor. Bu yangın İran’da yaşanıyor. Nükleer silah istiyorlar. Nükleer kapasitelerini tamamen yok ettik. Böylece nükleer bomba elde edemediler" dedi. Mevcut durumda İran’ın çok kötü bir halde olduğunu söyleyen Trump, "Hiçbir şeyleri kalmadı. Liderleri de dahil. Liderleri ortadan kaldırıldı. Birinci kademe liderleri de gitti, ikinci kademe de. Şimdi, üçüncü kademe ile meşgulüz ama ne olacağını göreceğiz" dedi. "Ekonomileri çöküyor" İran’a uygulanan ablukanın çok güçlü olduğunu savunan Trump, "Ekonomileri çöküyor. Petrol gelirleri yok. Umarım yakında çözülür" dedi. İran ile görüşmelerde tıkanma söz konusu olup olmadığı sorusuna Trump, "Anlaşma yapmak istiyorlar ama liderlerinin kim olduğu bile net değil. Bu da bir sorun. Liderlik, büyük ölçüde ortadan kaldırıldı" dedi. ABD’de yakıtın galon fiyatının ortalama 4,30 dolar seviyesine yükselmesine ilişkin bir soruyu yarıda keserek cevaplayan Trump, "Ama İran’ın nükleer silahı olmayacak. Savaş bittiğinde fiyatlar hızla düşecek" dedi. Trump, "Eğer İran nükleer silah elde etseydi ve bunu kullansaydı, dünyanın tamamı farklı bir yer haline gelirdi" şeklinde konuştu. İspanya ve İtalya’dan asker çekmeyi düşünebileceğini söyledi Almanya konusunda olduğu gibi İspanya ve İtalya’dan da asker çekmeyi düşünüp düşünmediğine ilişkin bir soru alan Trump, "Evet, muhtemelen. Neden düşünmeyeyim. İtalya bize hiçbir şekilde yardımcı olmadı. İspanya ise korkunçtu. Kesinlikle korkunç. NATO’yu biliyorsunuz. Mesele sadece kötü olmaları değil. Güzel bir şekilde "Tamam, yardım edeceğiz ama biraz yavaş ilerliyoruz" deseler başka bir şey" dedi. ABD’nin Avrupa’ya Ukrayna konusunda büyük destek sağladığını vurgulayan Trump, "Ukrayna’yı berbat ettiler. Ukrayna’nın bizimle hiçbir ilgisi yok ama biz onlara Ukrayna konusunda yardım ettik. Bildiğiniz gibi arada okyanus var, bu onların meselesi. Onlar için bu adeta kapılarının önü" dedi. Diğer yandan Avrupa’nın ABD’nin İran konusundaki yardım talebine bu duruma "karışmak istemedikleri" cevabını verdiklerini söyleyen Trump, "İşin ilginç tarafı, Hürmüz Boğazı’nı onlar kullanıyor. Biz kullanmıyoruz ve ihtiyacımız da yok. Çok petrolümüz var. Bu nedenle onların, 'Size yardım etmek isteriz' demesini beklerdik ama demediler. Almanya korkunç bir iş çıkarıyor. Göç sorunları var, enerji sorunları var, her türlü sorunları var. Ukrayna konusunda da büyük bir sorunları var çünkü karmaşa içindeler" dedi. Merz’in eleştirilerine değindi Almanya Başbakanı Friedrich Merz’in kendisine yönelik eleştirilerine değinen Trump, "İran konusunda yaptığım şey yüzünden beni eleştirdi. Ama ben ona 'İran’ın elinde nükleer silah olmasını ister misin?' dedim. O da bana, 'Hayır, istemem' dedi. Ben de, 'O zaman sanırım haklıyım' dedim. Buna verecek bir cevabı yoktu. Sonuç olarak, bu dünya için, ülkemiz için, özellikle İsrail, Orta Doğu ve Avrupa için İran’ın nükleer silah sahibi olmasına izin veremezsiniz" dedi. ABD basınını eleştirdi ABD basınının savaşı sanki İran kazanıyormuş gibi gösterdiğinden şikayet eden Trump, "Bu korkunç bir şey. Biz müzakere ediyoruz, onlar bizim basınımızdan ne kadar iyi durumda olduklarını okuyorlar. Oysa bir mağarada oturuyorlar ve tüm liderleri ölü. Etraftaki herkes ölü. Füzeler her yerde. Donanmaları yok, hava kuvvetleri yok, hiçbir şeyleri yok. Tahran’ın ortasında vurulmadan uçuyoruz çünkü hava savunmaları yok. Ama savaşı kazandıklarını okuyorlar" dedi. Trump, "İran’ı darmadağın ediyoruz. Bugün bize yakın olan bir ülkeden telefon aldım. Bir Orta Doğu ülkesi. Dedi ki, "Efendim, artık lütfen onları vurmayın. Zaten darmadağın oldular. "Lütfen" dedi. Gerçekten "lüften" dedi" şeklinde konuştu. ABD Başkanı Trump İran'ın zenginleştirilmiş uranyumuna ilişkin, Nükleer tozu almak istiyoruz. Çok derinlerde. Onu çıkarmak için ekskavatörler ve başka şeyler gerekiyor ama almak istiyoruz. Bir şekilde alacağız. Ya bize nükleer 'tozu' verecekler ya da biz alacağız" dedi.

Arakçi, Putin ile görüştü

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi resmi ziyaret düzenlediği Rusya’da temaslarını devam ediyor. Pakistan temaslarını tamamlayarak Rusya’ya geçen Arakçi, St. Petersburg’da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile görüştü. Arakçi görüşmede, İran’ın dini lideri Mücteba Hamaney ve İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan’ın selamlarını Rus lidere Putin’e ileterek "Hamaney ve Cumhurbaşkanı Pezeşkian, en iyi dileklerini size iletmemi istedi" dedi. Moskova ve Tahran arasındaki ilişkilerin stratejik ortaklığı temsil ettiğini ve güçlenmeye devam edeceğini söyleyen Arakçi, "İran, halkının birliği ve cesareti sayesinde daha önce İsrail-Amerikan saldırganlığına karşı koymuştur ve hiçbir koşulda teslim olmayacaktır. İran halkı Amerikan saldırganlığına karşı başarıyla mücadele ettiği tüm dünyaya kanıtlanmıştır. İran her şeye karşı koymuştur ve koymaya devam edecektir" dedi. Arakçi, Putin’e ve Rus hükümetine İran’a olan destekleri nedeniyle teşekkür ederek, "İran’a verdiğiniz güçlü ve kararlı destekten dolayı minnettarız" dedi. Ayrıca Putin'e, ABD-İsrail saldırılarında ölen Ali Hamaney için ilettiği taziye dilekleri için de teşekkür eden Arakçi, Mücteba Hamaney’in seçilmesinin ardından Putin’in tebrikleri için özel şükranlarını ifade etti. Putin’den İran’a destek Putin ise "Hamaney’in mesajı için en içten teşekkürlerimi iletmenizi ve Rusya'nın da İran gibi stratejik ilişkilerimizi sürdürme niyetinde olduğunu teyit etmenizi rica ediyorum" dedi. Putin, "İran halkı bağımsızlıkları ve egemenlikleri için cesurca ve kahramanca mücadele ediyor" dedi. Putin, İran halkının "zor bir dönem" olarak nitelendirdiği bu süreci atlatmasını ve barışın hakim olmasını umduğunu söyleyerek "Elbette, İran halkının cesaretine ve bağımsızlık arzusuna dayanarak, yeni bir liderin önderliğinde, bu zorlu dönemden barışın geleceğini çok umuyoruz. Rusya, Orta Doğu'da barışın en kısa sürede sağlanması için her şeyi yapacak. Biz de sizin çıkarlarınıza, bölgedeki tüm halkların çıkarlarına hizmet edecek ve bu barışın mümkün olan en kısa sürede sağlanmasını temin edecek her şeyi yapacağız. Bizim pozisyonumuzu iyi biliyorsunuz" ifadelerini kullandı.

ESDER Bursa Orta Doğu’nun şifrelerini masaya yatırdı

Programın açılış konuşmasını yapan İbrahim Özacar, Ahilik geleneğinin önemine dikkat çekerek ticarette ahlak ve maneviyatın korunması gerektiğini vurguladı. “ORTA DOĞU’YU ANLAMAK İÇİN 4 TEMEL ANALİZ ŞART” Konuşmasında küresel ve bölgesel gelişmeleri dört ana başlık altında ele alan Gündoğan, ilk olarak “güç üretme analizi”ne değindi. Coğrafyanın stratejik önemine işaret eden Gündoğan, Hürmüz Boğazı örneği üzerinden jeopolitik konumun belirleyici rol oynadığını ifade etti. İkinci başlık olan ekonomik politika kontrolüne değinen Gündoğan, dünya petrol üretimi ile ticaret hacmi arasındaki farkın dikkat çekici olduğunu belirterek, ekonomik sistemin küresel ölçekte farklı dinamiklerle yönetildiğini söyledi. Türkiye’nin kritik bir süreçten geçtiğini vurgulayan Gündoğan, “Siyasi hesaplara kurban edilmemeliyiz, ipi bıraktığımız an kaybederiz” dedi. Üçüncü başlıkta “tekno-politik analiz”e dikkat çeken Gündoğan, teknolojinin savaşların seyrini değiştirdiğini ifade etti. İran’ın füze teknolojisinde uzun yıllara dayanan yatırımlarla önemli mesafe kat ettiğini belirten Gündoğan, Türkiye’nin ise özellikle son yıllarda savunma sanayisindeki atılımlarla güç kazandığını söyledi. “TÜRKİYE TEKNOLOJİYLE SÖZ SAHİBİ OLDU” Gündoğan, Baykar öncülüğünde geliştirilen yerli ve milli teknolojilerin Türkiye’yi uluslararası arenada daha etkin hale getirdiğini vurgulayarak, nükleer, uzay ve bilişim alanlarındaki gelişmelerin önemine dikkat çekti. Dördüncü başlık olan “teo-politik analiz” kapsamında ise inanç temelli politikaların Orta Doğu’da belirleyici rol oynadığını ifade eden Gündoğan, İran ve İsrail’in bu çerçevede hareket eden iki önemli aktör olduğunu söyledi. AHİ EVRAN VURGUSU Konuşmasında Ahi Evran’ın öğretilerine de değinen Gündoğan, “eline, beline, diline sahip ol” nasihatini günümüz şartlarına uyarlayarak yorumladı. Bu sözlerin; coğrafyaya hâkim olmayı, stratejik geçitleri kontrol etmeyi ve manevi değerlere sahip çıkmayı ifade ettiğini belirtti. Yoğun ilgi gören konferans, katılımcıların sorularının yanıtlanmasının ardından sona erdi.

Vance: Müzakerelerin olumlu geçeceğini düşünüyoruz

Pakistan'ın başkenti İslamabad, ABD-İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a saldırılarıyla başlayan savaşta 8 Nisan'da sağlanan geçici ateşkesin ardından Washington ve Tahran yönetimleri arasındaki müzakerelere ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor. Yarın yapılacak görüşmelerde, ABD'yi Başkan Yardımcısı James David Vance temsil edecek. Vance dışında ABD heyetinde ABD'nin Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve Trump'ın damadı Jared Kushner de yer alacak. Vance, görüşmelere katılmak üzere İslamabad’a hareket etti. Havalimanında basın mensuplarına açıklama yapan Vance, "Müzakerelerin olumlu geçeceğini düşünüyoruz" dedi. Trump’ın sözlerini hatırlatan Vance, "Başkanın da dediği gibi eğer İranlılar iyi niyetle müzakere etmek istiyorlarsa elimizi uzatacağız. Bizimle oyun oynamaya çalışırlarsa o kadar da iyi bir müzakere olmayacaktır. Başkan bize çok net bir çerçeve çizdi. Neler olacağını göreceğiz" ifadelerini kullandı. ABD-İran savaşı ABD ve İsrail, 28 Şubat'ta İran'a ülkenin askeri ve nükleer altyapısını hedef alan saldırılarına başlamış ve bu saldırılarda İran'ın dini lideri Ali Hamaney öldürülmüştü. Tahran yönetimi, İran'da en az 3 binden fazla kişinin hayatını kaybettiği saldırılara küresel petrol ve doğalgazın yaklaşık 5'te birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nı fiilen kapatarak karşılık vermişti. İran'ın bu kararı da enerji fiyatlarının fırlamasına ve dünya çapında ticaretin aksamasına neden olmuştu. ABD ve İran, 8 Nisan'da Pakistan'ın arabuluculuğuyla 2 haftalık bir ateşkes konusunda anlaşmıştı. Ateşkesin 22 Nisan'da sona ermesi bekleniyor. Masada neler var? İran tarafından 1947'de bağımsızlığı ilk tanınan Pakistan'ın ABD-İran ateşkesinde rolü büyük. Bu nedenle taraflar görüşmelerin İslamabad'da yapılmasında mutabık kaldı. Görüşmelerde, İran'ın zenginleştirilmiş uranyumu ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına odaklanan Washington'ın 15 maddelik teklifinin yanı sıra İran'ın boğazın kontrolünü, boğazdan geçen gemiler için geçiş ücreti, tüm bölgesel askeri operasyonların sona erdirilmesi ve tüm yaptırımların kaldırılmasını talep eden 10 maddelik planının ele alınması bekleniyor. Görüşmelerin önemli noktalarından biri de Lübnan. İsrail'in ateşkes yürürlüğe girdikten sonra Hizbullah'ı hedef alan saldırılarına devam etmesi, müzakerelerin yapılıp yapılmayacağı noktasında etkili oldu. İran'ın ateşkesin Lübnan'ı da kapsamasına yönelik ısrarı ve Lübnan'da ateşkes sağlanmadığı sürece görüşmelere katılmayacağını açıklaması dikkate alındığında yarın yapılacak görüşmelerde masadaki konulardan biri de Lübnan olacak. Müzakereciler kimler? İran heyetine Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf'ın başkanlık etmesi, Galibaf'a da İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi'nin eşlik etmesi bekleniyor. ABD'yi ise ABD Başkan Yardımcısı James David Vance'in temsil etmesi öngörülüyor. Vance dışında ise ABD heyetinde ABD'nin Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve Trump'ın damadı Jared Kushner de yer alacak.

Bakan Fidan, Pakistanlı mevkidaşı Dar ile görüştü

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Orta Doğu’daki gelişmelerin ele alınması amacıyla düzenlenecek toplantıya katılmak üzere Pakistan’a geldi. Bakan Fidan, Pakistan ev sahipliğinde Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan Al Suud ve Mısır Dışişleri Bakanı Badr Abdelatty'nin katılacağı toplantı öncesinde Pakistan Dışişleri Bakanı Muhammed Ishaq Dar ile görüştü. İki bakan, bölgesel gelişmeler de dahil olmak üzere ortak gündemde yer alan konuları ele aldı.

TBMM Başkanı Kurtulmuş'tan Romanya'da F-16 mesajı

TBMM Başkanı Kurtulmuş, resmi ziyaret kapsamında dün akşam saatlerinde geldiği Romanya'da temaslarını sürdürüyor. Kurtulmuş, bugünkü temasları kapsamında Romanya Parlamentosu binasına gelişinde Senato Başkanı Abrudean tarafından resmi törenle karşılandı. Kurtulmuş ve Abrudean, daha sonra görüşmeye geçti. Kurtulmuş görüşmede, mevkidaşının davetine icabeten Romanya'da bulunmaktan duyduğu memnuniyeti dile getirerek, Meclis Başkanı düzeyinde en son 13 yıl önce gerçekleştirilen ziyaretin ardından bu ülkedeki temaslarının parlamentolar arasındaki ilişkiler başta olmak üzere mükemmel seviyede seyreden iki ülke arasındaki yakın dostluk ve iş birliğine önemli katkılar sunması temennisini ifade etti. Bu akşam İstanbul'da oynanacak 2026 FIFA Dünya Kupası Avrupa Elemeleri play-off turu yarı finalinde Romanya ve Türkiye'nin milli takımlarına başarılar dileyen Kurtulmuş, sonuç ne olursa olsun, bu karşılaşmanın iki ülkenin dostluğuna ve kardeşliğine katkı sunacağını belirtti. İki ülke arasında ihdas edilen Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyi (YDSK) mekanizmasının, Türkiye-Romanya ilişkilerine çok büyük bir ivme kazandırdığını dile getiren Kurtulmuş, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın önümüzdeki dönemde Romanya'ya öngörülen ziyaretiyle de stratejik ortaklığa dayanan yakın ilişkileri perçinleyeceğini ve iş birliğini pek çok alanda yeni bir boyuta taşıyacağını kaydetti. Türkiye ile Romanya arasında köklü, tarihi dostluk bağlarına dayanan ilişkilerin, hemen her alanda ulaştığı üst seviyeden büyük memnuniyet duyduklarını belirten Kurtulmuş, karşılıklı güvene dayanan ve ana unsurlarını NATO müttefikliği, stratejik ortaklık ve Karadeniz'deki komşuluğun oluşturduğu ilişkilerde son yıllarda ortak çabalarla yakalanan ivmeyi sürdürmeyi arzuladıklarını ifade etti. Romanya'daki Türk-Tatar toplumunun iki ülke arasındaki ilişkilerde sağlam bir köprü oluşturduğunun altını çizen Kurtulmuş, bu tarihi ve kültürel yakınlığın yanında özellikle son zamanlarda ekonomik alandaki çok güçlü ilişkilerin de müttefikliği artırdığını belirtti. Kurtulmuş, geçen yıl 13,5 milyar dolara ulaşan ikili ticaret hacminin, 20 milyar dolara ulaşması için müşterek çabaları yoğunlaştırmak gerektiğini vurguladı. Karadeniz'e kıyıdaş müttefikler olarak askeri ilişkilerin ve savunma alanındaki iş birliğinin de özel önem arz ettiğini ifade eden Kurtulmuş, "NATO kapsamında iş birliğimiz askeri alanda, savunma sanayi alanında devam ediyor. Savunma hava polisliği görevi çerçevesinde bu yıl içerisinde F-16 savaş uçaklarımız Romanya'da konuşlandırılacaktır" dedi. Savunma sanayi alanında Türkiye'nin özellikle son yıllarda büyük bir mesafe kat ettiğini dile getiren Kurtulmuş, Romanya ile savunma sanayii alanındaki mevcut iş birliğinin daha ileri düzeylere taşınabileceğine inandığını kaydetti. Türkiye'nin içinde bulunduğu coğrafyaya dikkati çeken Kurtulmuş, bu bölgedeki çatışmaların tamamının diplomatik müzakereler yoluyla çözülmesinin tek ve en doğru yol olduğunu belirtti. Rusya-Ukrayna savaşının bütün bölge ülkelerini ilgilendirdiğini, bunun bir an önce sona erdirilmesi için Türkiye'nin yürüttüğü diplomatik müzakereleri hatırlatan Kurtulmuş, aynı şekilde ABD ve İsrail'in İran'a karşı başlattığı savaşın öncesinde de diplomasinin işlev görmesi için Türkiye olarak çaba sarf ettiklerini vurguladı. Orta Doğu'da ne zaman ve nasıl duracağı ya da durdurulacağı belli olmayan çılgın bir savaşla karşı karşıya olunduğunu belirten Kurtulmuş, bu savaşın sadece ilgili tarafları değil, petrol fiyatlarındaki aşırı yükselmelerle birlikte bütün dünya ekonomilerini yerle bir edeceğini söyledi. Büyük buhranda yaşandığı gibi küresel ölçekte dünya ekonomisinin bir daha ayağa kalkmasının çok daha zor olacağı bir döneme girileceğine dikkati çeken Kurtulmuş, bu nedenle bu savaşın da bir an evvel bitirilmesi için el birliğiyle gayret gösterilmesi gerektiğini vurguladı. Orta Doğu'daki bir başka önemli bölgesel ve küresel çatışma alanının ise İsrail'in Gazze'de ve şimdi de Batı Şeria'da sürdürdüğü soykırımın yanı sıra İsrail'in İran'a, Lübnan'a, Suriye'ye, Yemen'e ve Katar'a karşı saldırıları olduğunu ifade eden Kurtulmuş, bu üç çatışma alanının dünyayı yeni bir döneme soktuğunu belirtti. BM Güvenlik Konseyi'nin yapısına işaret ederek, savaşları ve çatışmaları sona erdirecek mekanizmanın bulunmadığını söyleyen Kurtulmuş, dünyada artık kimin gücü varsa kuralı onun dayattığı yeni bir dünya sisteminin bulunduğunu, uluslararası kuruluşların pek çoğunun da sadece tabelalardan ibaret kaldığını vurguladı. TBMM Başkanı Kurtulmuş, demokrasiden insan haklarından ve uluslararası kural temele dayalı bir düzenden yana olanların sesini yükseltmesi ve bu savaşlara bir son vermesi gerektiğinin altını çizdi. Kurtulmuş, bu dönemde Türkiye ve Romanya'nın bütün alanlarda iş birliğini artırmasının önemini vurguladı. Senato Başkanı Abrudean, parlamento binası ile senato ve temsilciler meclisinin genel kurullarını gezdirdiği Kurtulmuş'a parlamentonun çalışmaları hakkında da bilgi verdi. Görüşmede, Türkiye-Romanya Parlamentolar Arası Dostluk Grubu Başkanı AK Parti Çanakkale Milletvekili Ayhan Gider, AK Parti Amasya Milletvekili Hasan Çilez, CHP Ankara Milletvekili Deniz Demir, MHP Antalya Milletvekili Abdurrahman Başkan ve Türkiye'nin Bükreş Büyükelçisi Özgür Kıvanç Altan da yer aldı. TBMM Başkanı Kurtulmuş, görüşmenin ardından Romanya Senatosu Şeref Defteri'ni imzaladı.

#Orta Doğu