Beklenen karar Meclis’ten geçti!

23 Nisan sabahına beklenen iki kararın Meclis’ten geçtiği haberiyle uyandık.

TBMM Genel Kurulunda, doğum izni süresinin uzatılması ile 15 yaş altı çocukların sosyal medya kullanımına yönelik düzenlemeleri de içeren kanun teklifi kabul edilerek yasalaştı.

Böylece hızlı hareket edilebildiğini görmüş olduk!

İzinlerle ilgili kapsamlı açıklamayı haberlerde bulabilirsiniz.

Ben bugün sosyal medya kısmına değineceğim…

***

Yaşanan pek çok olumsuzluğun sebebi olarak gösterilen sosyal medya platformlarına uzun süredir bazı düzenlemeler gelmesi isteniyordu.

Bunların başında yer alan; yaş sınırlaması nihayet geldi!
Haberlere göre:

İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun’da ‘oyun’, ‘oyun dağıtıcı’, ‘oyun geliştirici’ ve ‘oyun platformu’ tanımları hüküm altına alınıyor.

Kanunun, Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen, ‘içeriğin yayından çıkarılması ve erişimin engellenmesi’ başlıklı hükümde düzenlemeye gidildi. Sosyal ağ sağlayıcı 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak ve bu hizmetin sunulmaması konusunda yaş doğrulama dahil gerekli tedbirleri almakla yükümlü olacak.

Sosyal ağ sağlayıcı, 15 yaşını doldurmuş çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmet sunma konusunda gerekli tedbirleri almak zorunda kalacak!

Bu kapsamda alınan tedbirler sosyal ağ sağlayıcının kendi internet sitesinde yayınlanacak.

Açık, anlaşılır ve kullanıma elverişli ebeveyn kontrol araçları yürürlüğe girecek. Bu araçlar; satın alma, kiralama ve ücretli üyelik gibi ücrete dayalı işlemlerin ebeveyn iznine veya onayına tabi kılınmasına ve kullanım süresinin izlenmesi ve bu sürenin sınırlandırılmasına ilişkin mekanizmaları içerecek.

***

Elbette oyunlarla ilgili de ayrı bir başlık ve çeşitli para cezaları da bulunuyor.

Türkiye'den günlük erişimi 100 binden fazla olan yurt dışı kaynaklı oyun platformu; BTK, Erişim Sağlayıcıları Birliği, adli veya idari makamlarca gönderilecek tebligat, bildirim veya taleplerin gereği ile düzenleme kapsamındaki diğer yükümlülüklerin yerine getirilmesini temin için Türkiye'de gerçek veya tüzel kişi temsilci belirlemekle ve bu temsilciye dair bilgileri BTK'ye bildirmekle yükümlü olacak.

Oyun platformu; temsilcinin iletişim bilgilerine kolayca görülebilecek ve doğrudan erişilebilecek şekilde internet sitesinde yer verecek.

Bunlara benzer çok sayıda maddenin yer aldığı kanun teklifi kabul edildi ama asıl merak ettiğimiz bunların işe yarayıp, yaramayacağı…

***

Teknik söylemleri bırakıyor ve yorum kısmına başlıyorum.

Öncelikle şunu belirtmeliyim ki hiçbir çocuk kendi kendisine ekran bağımlısı olmuyor. Aileler yemek yedirebilmek için açtıkları videolarla sürecin startını veriyor.

Ve ardından her boş vakit ekranla dolduruluyor.

Okula gitme vakti geldiğindeyse işler o zaman karışıyor.

Odaklanma güçlüğü, sosyal ilişki kuramama vb. sorunlar bugün veli-öğretmen konuşmalarının en temel konusu.

Tabii körüklenen şiddet, akran zorbalığı da cabası.

Bunlarla mücadele için üretilen ‘yaş sınırlaması uygulaması’nın etkili olabilmesi için ciddi bir iş birliği gerekiyor.

Ancak gördüğüm kadarıyla bazı veliler buna katılmıyor aksine ‘çocukların özgürlüğü’ temalı eleştirilerde bulunuyor.

Bunca yaşanandan sonra hâlâ bu ifadeleri kullanılabiliyor olması şaşırtıcı.

Zaten her ne kadar yasa olursa olsun ülkemizde kurallar çiğnenmek için var.

Her an bir yolunu bulup yaş sınırı engeli de aşılabilir.

***

Ekran bağımlılığının en büyük etkeni sosyal medyayken; anlamsız videolarla çocukların zihnini bulandıranlar da yine yetişkinler değil mi?

Belki de asıl sınırlama onlara getirilmeli; kaliteli, eğitici ve öğretici içerikler yerine anlamsız şarkılar, danslar eşliğinde gençliği ve dolayısıyla toplumun geleceğini zehirleyenlere neden yasak düşünülmüyor?

Sanal tuzaklarla dolu ortamda nasıl dolandırıcılık faaliyetlerinin yürütüldüğünü, ünlü isimlerin de olaylara karıştığını dönem dönem görüyoruz.

Önümüzdeki süreçte araştırmaya, konuşmaya ve tartışmaya devam edeceğimiz bu konunun rafa kalkma ihtimali yok gibi.

Sizce, en iyi yaptırım nasıl olmalı?

Yorumlarınızı bekliyorum…