Doğayı korumuyoruz, kurtarıyoruz!

‘Doğayı korumak’ için mücadele veren pek çok dernek ve STK mevcut.

Dikkatimi çeken, bu kurum ve kuruluşlarda üniversite öğrencilerinin etkisi.

Onlar daha duyarlı, mücadeleci ve azimliler.

Tabii korumak kendisini kurtarmaya bırakmış durumda.

Ne kadar uğraşılırsa uğraşılsın sermayenin gücü kırılamıyor; süreçteki aktörler birbirlerine bağlı olduğu için zincir koparılamıyor.

Yine de hiç pes etmeden kirlenen dereleri, çöpe boğulan yeşillik alanları, suyu çekilen gölleri kamuoyuna duyurabilmek için var güçleriyle çalışıyorlar.

Ve bugün bahsedeceğim gelişme en çok onları mutlu edecek diye düşünüyorum. Çevreyi kirleten unsurlar arasında bulunan tek kullanımlık plastik ürünler için düzenleme geliyor.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, plastik tabak, pipet ve kulak pamukları gibi tek kullanımlık plastik ürünlerin piyasaya arzını yasaklamaya hazırlanıyor! Bence bu çok önemli bir gelişme ancak aklımızda hep ‘bu yasağı delecek çıkar’ düşüncesi mevcut.

Ayrıntılarına bakalım…

***

Sıfır Atık Hareketi kapsamında depozito yönetim sistemiyle dönüşüm teşvik ediliyordu.

Buna ilave olarak Bakanlık bir adım daha atıyor.

2025-2028 Ulusal Döngüsel Ekonomi Stratejisi ve Eylem Planı ile Tek Kullanımlık Plastikler, Deniz Çöpleri ve Mikroplastikler Yol Haritası geçen sene yayımlanmıştı.

Haberlere göre bu kapsamda, çevreye zarar veren plastik çatal, bıçak, kaşık, yemek çubuğu, tabaklar, gıda kapları, bardaklar, pipet ve kulak pamukları kullanımını sona erdirecek yönetmelik taslağı önümüzdeki günlerde kurumların görüşüne açılacak.

Eğer farkındaysanız yerel yönetimlerin de bu uğurda mücadelesi söz konusu. Belediyelere ait kafe ve kütüphanelerde termos taşıyanlara çay, kahve daha düşük fiyatla sunuluyor. Hatta öğrencilere termos hediyesi de verilerek bilinçlendirmeye katkı sunuluyor.

Benim kullandığım bir bardak mı kirliliğe sebep oluyor? sorusuyla cehaletini ortaya koyanlara da ancak yasayla engel olunabiliyor!

***

Yıl sonunda yürürlüğe girmesi planlanan uygulamaya sivil toplum kuruluşları ve sektör temsilcilerinin değerlendirmeleriyle şekil verileceği belirtilirken; tek kullanımlık plastiklerin maddi boyutu da paylaşıldı.

Arza son verilmesiyle yıllık 1,5 milyon ton karbondioksite eşdeğer karbon salınımı engellenecek ve yaklaşık 1,5 milyar liralık atık yönetim maliyetinden tasarruf edilecek. Biz bunu hesaplarken savaş yüzünden atılan füzelerin, kullanılan jetlerin yarattığı tahribat korkunç boyutlarda.

Haklısınız, ne için uğraşıyoruz?

Ama bu sorgulamaya girdiğiniz anda aklınıza deniz yıldızı hikayesi gelsin!
-Özetle:
Sahile vuran binlerce deniz yıldızını kurtarmaya çalışan bir gence, yaşlı bir adam ‘Binlercesi var, neyi değiştirebilirsin ki?’ diye sorduğunda, genç bir yıldızı daha denize atıp, ‘Onun için çok şey değişti’ der. Bu hikâye, küçük çabaların büyük farklar yaratabileceğini ve bir hayatın bile kurtarılmaya değer olduğunu anlatır.-

***

Oksijen Gazetesi’nde yer alan bir araştırmayı da paylaşacağım.

Türkiye’de vatandaşların tek kullanımlık plastik ürünlere yönelik tutumları incelenmiş. Bireylerin yüzde 77,65’i günlük yaşamlarında tek kullanımlık ürünleri daha az destekliyor.

Ayrıca yüzde 72,52’si daha az satın alma eğilimi gösteriyor. Yasağı destekleyenlerin oranı ise yüzde 60,02. Gerçi ben bu araştırmanın yapıldığı örneklemin nereden seçildiğini merak ediyorum.

Zira farkındalığı bu kadar yüksek olan bir toplumda plastik tüketimin her yıl daha fazla artış göstermesi söz konusu olmazdı.

***

Avrupa’da 2019’da kabul edilen direktifle pek çok ülkede sayılan ürünlerin kullanımı zaten yasak.

İrlanda’nın direktifin önüne geçerek ıslak mendil ve tek kullanımlık servis ürünlerini yasakladığı ve bardaklar için ek ücret gibi tüketimi azaltıcı vergiler planladığı da bilgisi de mevcut.

Olanlar karşısında hac yolunda karınca gibiyiz ama mücadeleye devam…