Merkez Bankası enflasyon hedeflerini açıkladı

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan, yılın son enflasyon raporunu açıkladı. 2026 yıl sonu enflasyon hedefi yüzde 29,5 oldu 2027 yıl sonunda ara hedeflerimiz olan yüzde 21'e 2028 yıl sonunda yüzde 13,5 e 2029 yıl sonunda yüzde 9'a geriledikten sonra orta vadede enflasyon hedefi olan yüzde 5 seviyesinde istikrar kazanacağı belirtildi.

İşte Karahan'ın açıklamalarının ayrıntıları:

ENFLASYON TAHMİNLERİ BELLİ OLDU

“2026 yıl sonu enflasyon tahminimizi yüzde 29,5 olarak yukarı yönlü güncelledik. Enflasyonun 2027 yıl sonunda ara hedeflerimiz olan yüzde 21'e 2028 yıl sonunda yüzde 13,5 e 2029 yıl sonunda yüzde 9'a geriledikten sonra orta vadede enflasyon hedefi olan yüzde 5 seviyesinde istikrar kazanacağını öngörüyoruz. Savaşın seyrine ilişkin belirsizliklerin sürmesi ve enerji fiyatlarının bir önceki rapor dönemine kıyasla daha uzun süre yüksek kalacağı beklentisi, enflasyon tahminlerini yukarı yönlü etkiledi. Ayrıca gıda enflasyonu varsayımındaki güncelleme tahmin politikasındaki yükselişe katkıda bulundu. OVP makroekonomik çerçevesi ve ortaya konan yönetilen yönlendirilen fiyatlara ilişkin düzenlemeler tahminlere yansıtıldı. Bunlara ilaveten enflasyon tahmin patikasının yukarı yönlü güncellenmesi de öne çıkan bir diğer unsur da savaşın etkilerinin beklenenden kalıcı olması oldu. Bu durum enflasyon beklentilerinde geçen rapor döneminde öngördüğümüz iyileşmeyi sınırladı. Çıktı açığı patikası sınırlı bir miktar yukarı yönlü güncellendi. Ancak finansal koşullardaki sıkılığın korunmasıyla tahmin ufku boyunca dezenflasyonu destekleyici seviyelerde kalıyor. Jeopolitik gelişmeler ile finansal piyasalar ve emtia fiyatlarında yaşanan oynaklıkların etkisiyle ekonomik görünüme ilişkin belirsizlik yüksek seyrediyor. Gıda fiyatları tarafında da savaşın ve olumsuz hava koşullarının uluslararası tarımsal emtia ve tarımsal girdi fiyatları üzerindeki etkisi önemini koruyor. Ayrıca yönetilen, yönlendirilen kategorisindeki ürünlerde gerçekleşebilecek fiyat ayarlamaları da bu yöndeki riskleri artırabilir. Diğer taraftan yurtiçi arz koşullarındaki gelişmeler, özellikle işlenmemiş gıda grubunda her iki yönde de oynaklık yaratabilecek bir faktör olarak karşımızda duruyor. Enflasyonun ana eğilimindeki iyileşme sürüyor, ancak jeopolitik gelişmeler kaynaklı arz yönlü şoklar nedeniyle bu iyileşmenin manşet enflasyona yansımaları henüz sınırlı kalıyor.”

"RİSKLER VAR"

“Fiyatlardaki oynaklık sürerken her iki yönde de risklerin olduğunu değerlendiriyoruz. Türkiye'nin dış talep görünümü ise bölgeyle güçlü ticaret bağları nedeniyle olumsuz etkilenirken, diğer bazı önemli ticaret ortaklarında görece iyileşen büyüme görünümünden olumlu etkileniyor. Bu çerçevede dış talebin 2026 yılı için zayıf olacağı 2000 yılında ise bir miktar toparlanacağı doğrultusundaki öngörü koruyoruz. Savaş dönemi genelinde giriş gözlenen tahvil piyasalarında Eylül ayında girişler dururken, Ekim ayında bir miktar çıkış oldu. Üçüncü çeyreğe dair göstergelere bakacak olursak; ikinci çeyrekte kuvvetli artış gösteren sanayi üretiminin üçüncü çeyrekte azaldığını, oynaklığı yüksek sektörler dışlandığında da benzer şekilde gerilediğini görüyoruz. Kapasite kullanım oranı tarihsel ortalamasının altındaki seyrini sürdürüyor.”

"DEZENFLASYONİST GÖRÜNÜM KORUNACAK"

“Üçüncü çeyrekte manşet işsizlik oranı yataya yakın seyrediyor. İşsizlik oranı geçmiş dönem ortalamalarının oldukça altında olsa da geniş tanımlı göstergeler daha az sıkı bir işgücü piyasasına işaret ediyor. Nitekim atıl işgücü oranı ve ilan başına başvuru sayıları yüksek seyrediyor. Altın hariç perakende satışların büyümesindeki yavaşlamanın üçüncü çeyrekte de devam ettiğini görüyoruz, trendinden arındırıp baktığımızda ise perakende satışlardaki ivme kaybı daha belirgin. Kart harcamalarının birkaç çeyrek boyunca yataya yakın seyretmesi de talepteki yavaşlamayı teyit ediyor. Talep göstergelerine ilişkin veriler bir bütün olarak talep koşullarının dezenlasyonun üst düzeyde olduğunu gösteriyor. Çıktı açığı göstergelerinin hem büyük çoğunluğu hem de ortalaması bir süredir olduğu gibi üçüncü çeyrekte de negatif düzeye işaret ediyor. Önümüzdeki dönemde talep koşullarında dezenflasyonist görünümünün korunacağını öngörüyoruz. Üçüncü çeyrekte altın ve enerji dengelerindeki iyileşme, dış ticareti olumlu katkı verirken, iç talepteki zayıf seyrinde etkisiyle ithalat geriledi.”

"ENERJİ FİYATLARINDAKİ YÜKSEK SEYİR YUKARI YÖNLÜ RİSK TAŞIYOR"

"Jeopolitik gelişmelerin etkisiyle enerji ithalatı yukarı yönlü seyretmeye devam ediyor. Azalış eğilimini üçüncü çeyrekte de sürdüren altın, ithalatı, Ekim ayı itibarıyla yatay bir seyir izliyor. Altın ve enerji hariç tutulduğunda ise ithalat yataya yakın seyrediyor. Hizmet gelirlerinin önemli bir bileşeni olan turizmde savaşa rağmen genel görünümün bozulmadığını görüyoruz. Yılın başından bu yana cari açık milli gelire oran olarak tarihsel ortalamaların altında yatay bir seyir izliyor. Artan enerji fiyatlarının olumsuz etkisine rağmen enerji hariç dış ticaret dengesindeki iyileşme bu dönemde 12 aylık birikimli cari açığın sınırlı olarak gerilemesinde rol oynuyor. Olumsuz dış koşullara rağmen üçüncü çeyrekte cari açığın yatay seyrettiğini tahmin ediyoruz. Söz konusu görünümde dış ticaret açığının ılımlı seyri ve turizm gelirlerinin katkısı etkili oldu. Enerji fiyatlarının yüksek seyri, artan enerji ithalatı ve zayıflayan dış talep kanallarıyla dış ticaret açığı üzerinde yukarı yönlü risk taşıyor. Diğer taraftan iç talepteki yavaşlama, cari dengeyi destekliyor. Bu doğrultuda 2026 yılında cari açığın milli gelire oranının uzun dönem ortalamasının altında gerçekleşeceğini öngörüyoruz. Uyguladığımız politikaların da katkısıyla enflasyon Mayıs ayı sonrasında gerilemeye başladı, ancak bu düşüş enerji fiyatlarının yeniden yükselmesiyle son dönemde ivme kaybetti. Nitekim Ekim ayında yıllık tüketici enflasyonu yataya yakın seyrederken, B ve C göstergelerinde gerileme devam etti. Bu ayrışma enerji kaynaklı baskılara karşın diğer kalemlerdeki iyileşmenin sürdüğüne işaret ediyor. Hizmet enflasyonundaki yavaşlama yıl boyunca devam ederken, temel mal enflasyonu düşük seyrini koruyor. Gıda enflasyonu ise oynak bir seyir izliyor. Buna karşılık enerji grubu diğer tüm gruplardan ayrışıyor. Dolayısıyla bu yıl dezenflasyon sürecindeki ivme kaybının esas olarak jeopolitik gelişmelerin enerji fiyatları üzerindeki etkisinden kaynaklandığını değerlendiriyoruz."

"PARA POLİTİKASI KARARLARI TEK AYLIK VERİLERE GÖRE ŞEKİLLENMİYOR"

“Bu yıl daha ılımlı seyreden hava koşulları sayesinde tarımsal üretimin toparlanmasıyla gıda enflasyonu yılın ikinci yarısında geriledi. Düşük baz nedeniyle Kasım ayında yıllık enflasyondaki gerilemenin duraksaması mümkün. Ancak bu durum enflasyonun ana eğilimindeki iyileşmenin durduğu anlamına gelmeyecek. Aylık enflasyon verileri, dönemsel kaymalar ya da bir kerelik arz şokları gibi geçici unsurlar nedeniyle oynaklık gösterebiliyor. Bu nedenle para politikası kararlarımızı tek bir aylık veriye göre değil, birkaç aylık dönemde ortaya çıkan eğilime ve bunun ima ettiği enflasyon görünümüne bakarak şekillendiriyoruz. Görünüm hizmet enflasyonundaki gerilemenin önümüzdeki dönemde de devam edeceğini ima ediyor. Uzun süredir hizmet enflasyonunun belirgin olarak üzerinde seyreden aylık kira artışlarının son aylarda kayda değer şekilde yavaşlayarak hizmet grubu genelinin altına indiğini görüyoruz. Bu gelişme hizmet enflasyonunda kira kaleminden gelen ataletin zayıfladığını gösteriyor. Talepteki yavaşlama ve Türk lirasındaki ılımlı seyir arz yönlü baskılara rağmen temel mal enflasyondaki artışı sınırladı. Bu gelişmeler sıkı para politikasının arz şoklarının enflasyona yansımalarını, sınırlamadaki rolünü açıkça ortaya koyuyor. Ana eğilimin yıllık enflasyonun altında seyretmesi arz yönlü baskılar sönümlendikçe yıllık enflasyonun bu seviyelere yakınsayacağına işaret ediyor. Bu gelişmeyi sıkı para politikası duruşumuzu talep ve fiyatlama davranışları üzerindeki etkilerinin bir yansıması olarak değerlendiriyoruz."

"FONDAN ÇIKAN PARA MEVDUATA YÖNELDİ"

“Fon piyasasındaki gelişmeler sonrasında fonlardan çıkışlar büyük oranda mevduata yöneldi, mevduata yönelimin para birimi kompozisyonunun mevcut Türk Lirası payı ile uyumlu olduğunu görüyoruz. Bu değişimin mevduat ve kredi faizlerine büyük ölçüde yansıdığını görüyoruz. Nitekim Türk Lirası payı yatırım fonları dahil ve hariç yatay seyrini sürdürüyor.”